SKOCZNIE NA 名IECIE

SKOKI NARCIARSKIE NA ZIMOWYCH  IGRZYSKACH OLIMPIJSKICH (wi璚ej...)

Charakterystyka skoczni:

1)      Velikanka” Planica (S這wenia)

2)      Canadian Olympic Park” Calgary (Kanada)

3)      Schattenbergschanze” Oberstdorf (Niemcy)

4)      Olimpiaschanze” Garmisch-Partenkirchen (Niemcy)

5)      Titlis” Engelberg (Szwajcaria)

6)      Adlerschanze” Hinterzarten (Niemcy)

7)      Bergisel” Innsbruck (Austria)

8)      Paul Asserleitnerschanze” Bischofshofen (Austria)

9)      Falun  (Szwecja)

10)  Salpauselka” Lahti (Finlandia)

11)  Puijo” Puijo (Finlandia)

12)  Holmenkollenbakken” Oslo (Norwegia)

13)  Granasen” Trondheim (Norwegia)

14)  Salt Lake City (Stany Zjednoczone)

15)  Courchevel (Francja)

16)  Trampoliono Dal Ben” Predazzo (W這chy)

17)  Hakuba (Japonia)

18)  Okurayama” Sappro (Japonia)

19)  Wielka Krokiew  Zakopane (Polska)

20)  Lillehammer (Norwegia)

21)  ertak” Harrachov (Czechy)

22)  Grosse Muhlenkopfschanze” Willingen (Niemcy)

23)  Hochfirstschanze” Neustadt-Titisee (Niemcy)

 

Velikanka” Planica

Najwi瘯sza skocznia narciarska 鈍iata

Kraj: S這wenia

Czas powstania: 1934 r., nowa „Velikanka” 1969 r.

Rekord: Andreas Goldberger (AUSTRIA) – 225 m (18 marca 2000 r.)

Punkt konstrukcyjny: K 185.

Najwi瘯sza skocznia narciarska na 鈍iecie, powsta豉 w Dolinie Tamar, po這穎nej w Alpach Julijskich, niedaleko Triglava – najwy窺zego szczytu S這wenii. Inicjatorem powstania tej skoczni by in. Stanko Bloudek. To w jego marzeniach zrodzi si pomys budowy skoczni na kt鏎ej mo積a by skaka powy瞠j 90 m. Jego 鄉ia貫 zamierzenia nie znalaz造 uznania w FIS. Uwa瘸no wtedy za wystarczaj帷e obiekty na kt鏎ych osi庵ano do 80 metr闚. Zw豉szcza przeciwni budowie wi瘯szych skoczni byli konserwatywni Norwegowie. Mimo to Jugos這wianie ostatecznie skoczni zbudowali, a 4 lutego 1934 r.  mia miejsce pierwszy konkurs w czasie kt鏎ego jugos這wia雟ki zawodnik  Bogo Sramel skoczy 50 m. Zim 1934 r. do Planicy przyjechali najlepsi skoczkowie 鈍iata – Norwegowie. 安ietnie zaprezentowali si bracia Ruud: Sigmund skoczy 95 m, ale z upadkiem, natomiast  Birger osi庵n掖 92 m, co by這 nowym rekordem 鈍iata w d逝go軼i skoku. Rok p騧niej o rekord 鈍iata walczyli Stanis豉w Marusarz z Polski i Norweg Reidar Andersen. Najpierw Polak zwyci篹y w konkursie skok闚, w kt鏎ym nie wystartowali zawodnicy norwescy. Gdy jednak rozpocz皻o skakanie z najwy窺zego rozbiegu, kt鏎ego celem by豉 walka o rekord 鈍iata, skoczkowie norwescy jak jeden m捫 wyszli na rozbieg. Rozpocz掖 si jeden z bardziej emocjonuj帷ych pojedynk闚 w historii skok闚. Marusarz walczy z Andersenem i  skoczy 95 i 97 m, a Norweg – 99 m i przy nim zosta 鈍iatowy rekord. Zdarzenie to 鈍ietnie opisa sam Marusarz w ksi捫ce „Na skoczniach Polski i 鈍iata”. Planica jest pierwsz skoczni na 鈍iecie na kt鏎ej przekroczona zosta豉 granica 100 metr闚. 18 - letni Sepp Bradl z Bischofshofen w Austrii osi庵n掖 na niej 101 m w 1936 r. W dwa lata p騧niej skocznia zosta豉 ju oficjalnie uznana przez FIS. Po wojnie w latach 50. nast徙i豉 przebudowa skoczni. Jej inicjatorem by znowu in. Bloudek, a po jego 鄉ierci kontynuowano my郵 o budowie jeszcze wi瘯szej skoczni.

Now „Velikank” zaprojektowali bracia Janez i Lado Gori隕owie. Oni wymy郵ili te lokalizacj nowej skoczni K 160, kt鏎a zosta豉 zbudowana obok skoczni „starej”. Jej budowa rozpocz窸a si w 1967 r. Skocznia  by豉 budowana bardzo szybko i prace zosta造 zako鎍zone w 1968 r. W nast瘼nym roku bito ju na niej kolejne rekordy  鈍iata: Bjoern Wirkola osi庵n掖 156 m, Ji鷡 Ra隕a – 164 m, a Manfred Wolf – 165 m. Wtedy te rozpocz窸a si kariera nowej „Velikanki”.

Wielkim sukcesem by這 uznanie przez Federacj FIS narciarskich lot闚 na Kongresie w Opatiji w 1971 r. Oznacza這 to, 瞠 prawie 30-letnia wojna o uznanie przez FIS lot闚 narciarskich jako nowej konkurencji narciarstwa klasycznego, zosta豉 zwyci瘰ko zako鎍zona. Organizacj pierwszych mistrzostw 鈍iata przyznano S這wenii. Odby造 si one oczywi軼ie w Planicy. Przyjecha這 na nie a 40 tysi璚y widz闚 i oczywi軼ie 鈍iatowa czo堯wka najlepszych skoczk闚. Pierwszym mistrzem 鈍iata w lotach narciarskich zosta Walter Steiner ze Szwajcarii. Odt康 Planica wielokrotnie organizowa豉 Mistrzostwa 安iata w lotach narciarskich. Przekroczono na niej po raz pierwszy w historii kolejn magiczn granic w skokach narciarskich – 200 metr闚. Pokona j jako pierwszy fi雟ki skoczek Toni Nieminen w 1994 r. „Velikanka” jest jedyn skoczni na 鈍iecie na kt鏎ej mo積a osi庵n望 powy瞠j 220 m. Obecny rekord 鈍iata w d逝go軼i skoku ustanowi Andreas Goldberger w marcu 2000. Skoczy 225 m. W 2002 r. najlepszy polski skoczek Adam Ma造sz polecia na Planicy na 223,5 m. Dla gospodarzy 鈍i皻em narciarstwa by造 lata 1997 i 1998, gdy u st鏕 „Velikanki” Kryszta這w Kul za zwyci瘰two w Pucharze 安iata odbiera najlepszy s這we雟ki skoczek – Primo Peterka.

Planica wci捫 czeka na „junak闚”, kt鏎zy ustanowi na niej nowy rekord 鈍iata. Co roku fina Pucharu 安iata jest organizowany w豉郾ie na tym obiekcie pod koniec marca. Dwukrotnie na „Velikance” Kryszta這w Kul za zwyci瘰two w Pucharze 鈍iata odbiera polski skoczek – Adam Ma造sz. Warto zauwa篡, 瞠 „ma造szomania” dotkn窸a najwidoczniej tak瞠 S這we鎍闚. Nad zeskokiem „mamuta” w przerwie pomi璠zy seriami skok闚 kr捫y niewielki samolot sportowy. Na jego skrzyd豉ch widoczny by napis „Adam Ma造sz”. Ile mo積a skoczy w Planicy? S tacy, kt鏎zy m闚i o 235 m, przy korzystnych warunkach atmosferycznych.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 116,5 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu 103 km/h, nachylenie progu – 10,5 stopnia, nachylenie zeskoku – 33,8 stopnia,  punkt krytyczny – 215 m, punkt konstrukcyjny – 185 m, wysoko嗆 progu – 4,6 m.

 

Rekordzi軼i Planicy:

 1934 – Bogo Sramel (Jugos豉wia) – 50 m, Franc Palme (Jugos豉wia) i Rado Isteni (Jugos豉wai) – 55 m, Franz Palme (Jugos豉wia) – 60 m, Per Johnson (Norwegia) – 67 m, Birger Ruud (Norwegia) – 79 m, Sigmund Ruud (Norwegia) – 82 m, Gregor H鯷l (Austria) – 83 m, Sigmund Ruud  - 85,5 i 86,5 m, 87 m, Birger Ruud – 92 m, 1935 - Reidar Andersen (Norwegia) – 93 m, Stanis豉w Marusarz (Polska) – 95 m, Reidar Andersen – 98 i 99 m, 1936 – Sepp Bradl (Austria) – 101 m, 1938 - Sepp Bradl (Austria) – 107 m, 1941 – Rudi Gering (Niemcy) – 108 m, Hans Lahr (Niemcy) – 111 m, Rudi Kraus (Niemcy) – 112 m, Rudi Gering – 118 m, 1948 – Fritz Tschanen (Szwajcaria) – 120 m, 1957 – Helmut Recknagel (NRD) – 120 m, 124 m, 1960 - Helmut Recknagel (NRD) – 124,5 m, 127 m, 1966 – Ji鷡 Ra隕a (Czechos這wacja) – 129 m, 130 m, 1976 – Lennart Elim鳵 (Szwecja) – 132 m

Nowa „Velikanka”: 1969 – Jurgen Dommerich (NRD) – 137 m, Lars Grini (Norwegia) – 146 m, Ji鷡 Ra隕a (Czechos這wacja) – 148 m, Horst Queck (NRD) – 149 m, Bjoern Wirkola (Norwegia) – 156 m, Ji鷡 Ra隕a (Czechos這wacja) – 156 m, Bjoern Wirkola (Norwegia) – 160 m, Ji鷡 Ra隕a (Czechos這wacja) – 164 m, Manfred Wolf (NRD) – 165 m, 1974 – Walter Steiner (Szwajcaria) – 169 m, Reinhold Bachler (Austria) – 169 m, 1977 - Reinhold Bachler (Austria) – 172 m, 1979 – Klaus Ostwald (NRD) – 176 m, 1985 – Matti Nykaenen  (Finalndia) – 191 m, 1987 Piotr Fijas (Polska) – 194 m, 1994 – Toni Nieminen (Finlandia) – 203 m, 1994 – Espen Bredesen (Norwegia) – 209 m, 1997 – Lasse Ottesen (Norwegia) – 212 m, 1999 – Martin Schmitt (Niemcy) – 214,5 m, 2000 – Andreas Goldberger (Austria) – 225 m (jest to nie pobity dot康 rekord 鈍iata).

 

Rekordy „Velikanki” z: Drago Ulaga, Stane Urek, Marko Rozman, Planica, Ljubljana 1979 oraz materia造 w豉sne.

 

Canadian Olympic Park” – Calgary

Kraj: Kanada

Data powstania: 1984 r.

Punkt konstrukcyjny – K 90

Pi瘯na skocznia olimpijska w Calgary po這穎na jest kilka kilometr闚 za miastem w Canadian Olympic Park. Znajduje si tam kompleks obiekt闚 sportowych od skoczni 90 metrowej do ma造ch o punkcie K-30 m. Obiekty wznosz si w g鏎ach na wysoko軼i 1254 m.  Skocznie s czynne praktycznie przez ca造 rok, gdy latem odbywaj si na nich skoki na igielicie. Skocznia ta niegdy uwa瘸na by豉 za skoczni du膨. Tak te by這 na Zimowych Igrzyskach Olimpijskich 1988 r. Calgary b璠zie si nam zawsze kojarzy z fenomenem fi雟kiego skoczka – Matti Nykaenena. Zdoby on na tych zawodach trzy z這te medale olimpijskie: dwa w konkursach indywidualnych i jeden w dru篡nowym. By oczywi軼ie w zwi您ku z tymi wynikami najlepszym zawodnikiem tej olimpiady. A niewiele brak這, by „Matti” by bohaterem skandalu. Ma鹵e雟two z fotomodelk i r騜ne inne „wyczyny” fi雟kiego skoczka nie schodzi造 rok przed Calgary z czo堯wek fi雟kich gazet. Mimo to trener fi雟kiej kadry narodowej Matti Pulli postawi na niesfornego skoczka i nie przeliczy si. Do dzisiaj 瘸den ze skoczk闚 nie powt鏎zy jego wyczynu. Na 鈔ednim obiekcie „Matti” wprost zdeklasowa rywali. Po skokach na 89,5 m zwyci篹y maj帷 przewag 17 punkt闚 nad drugim w punktacji zawodnikiem czechos這wackim Pavlem Plocem i trzecim Ji鷡m Malcem. W konkursie zupe軟ie zawiedli 鈍ietni skoczkowie austriaccy Andreas Felder i Ernst Vettori. W czasie rozgrywania konkursu na du瞠j skoczni wia這. Ponownie zdecydowanie najlepszy by Nykaenen. Po skokach na 118,5 m (rekord skoczni) i 107 m wygra zdecydowanie przed Norwegiem Johansenem i trzecim jugos這wianinem, Matia瞠m Debelakiem. W konkursie dru篡nowym bezkonkurencyjni okazali si Finowie (Ari Pekka-Nikola, Matti Nykaenen, Ylipulli i Jari Puikkonen). Srebro wywalczyli jugos這wianie (Ulaga, Tepes, Zupan i Debelak), a br您 Norwegowie. Polski skoczek Piotr Fijas wywalczy 10 i 13 miejsce w konkursach indywidualnych.

Niestety ta pi瘯na, cho sztuczna skocznia ju od kilku lat znik豉 z kalendarza FIS. Miejmy tylko nadziej, 瞠 nied逝go do niego powr鏂i. W tej chwili w Calgary odbywaj si cz瘰to zawody Pucharu Kontynentalnego. Powa積ym mankamentem obiekt闚 w Calgary jest fakt, 瞠 s one wystawione na ostre porywy wiatru, co wida by這 chocia瘺y na zawodach olimpijskich 1988 r. Widownia mo瞠 pomie軼i do 50 tysi璚y kibic闚.

Dane techniczne: k徠 nachylenia  progu skoczni – 11 stopni, punk K 90 m.

 

 

Schattenbergschanze” - Oberstdorf

Kraj: Niemcy

Data powstania: 1926 r.

Punkt konstrukcyjny: K 115

Rekordzista: Martin Schmitt – NIEMCY – 133 m (29 grudnia 2000 r.)

 

Na skoczni „Schattenberg”  (co oznacza w t逝maczeniu – „G鏎a Cieni”) w Oberstdorfie rokrocznie w ko鎍u grudnia rozpoczyna si Turniej Czterech Skoczni – jedna z najpowa積iejszych imprez 鈍iatowego narciarstwa klasycznego. W 1987 r. Oberstdorf by miastem-organizatorem mistrzostw 鈍iata w narciarstwie klasycznym. Faworytem tych zawod闚 by b璠帷y wtedy w wy鄉ienitej formie Fin Matti Nykaenen. Na du篡m obiekcie nie on by jednak zwyci瞛c, lecz Andreas Felder (Austria), drugi by Vegaard Opaas z Norwegii,  a trzeci kolejny z Austriak闚 – Ernst Vettori. 12 miejsce na du瞠j skoczni wywalczy polski skoczek Piotr Fijas. Zw豉szcza jego drugi skok na 113,5 m by bardzo dobry. Nykaenen zaj掖 dopiero 19 lokat, co by這 dla Fin闚 powa積ym rozczarowaniem. W drugim konkursie rozegranym na 鈔edniej skoczni Nykaenen mia by ju nie do pokonania. Ale ponownie zwyci瘰two wymkn窸o mu si z r彗. Tym razem 鈍ietnego Fina pokona Ji鷡 Parma z Czechos這wacji. Zwyci篹y zdecydowanie, a Nykaenen by drugi po skokach na 88 i 87 m. Br您ow 郾ie篡nk oznaczaj帷 br您owy medal mistrzostw 鈍iata wywalczy Norweg Opaas. 14 w tym konkursie by Polak Jan Kowal. W konkursie dru篡nowym Finowie powetowali sobie wcze郾iejsze niepowodzenia i byli najlepsi, przed Norwegami i Austriakami. Kolejne mistrzostwa 鈍iata w konkurencjach klasycznych Oberstdorf organizowa b璠zie w 2005 r.

Skocznia „Schattenbergschnze” jest obiektem sztucznym, z betonow wie膨 i rozbiegiem. Jest wyposa穎na w wyci庵-wind, znajduj帷 si wewn徠rz wie篡. Skocznia ta uchodzi w鈔鏚 zawodnik闚 za trudn technicznie. Obok „Schattenbergschanze” znajduje si „mamut” K 185, obiekt na kt鏎ym rozgrywane by造 ju mistrzostwa 鈍iata w lotach i zawody Pucharu  安iata.

Dane techniczne: wysoko嗆 progu – 3,2 m, d逝go嗆 rozbiegu – 93 m, wysoko嗆 skoczni – 137 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 91 km/h, k徠 nachylenia progu – 11 stopni, k徠 nachylenia zeskoku – 35,5 stopnia, Punkt K 115, punkt s璠ziowski – 123 m. Widownia do 18 tysi璚y kibic闚.

 

Zwyci瞛cy skok闚 w Oberstdorfie (w ramach Turnieju Czterech Skoczni, z zaznaczeniem najlepszych miejsc Polak闚). 1954 – Olaf Bjoernstad (Norwegia), 1955 – Aulis Kallakorpi (Finlandia), 1956 – Eino Kirjonen (Finlandia), 1957 – Pentti Uotinen (Finlandia), 13. J霩ef Huczek (Polska), 1958 – Niko豉j Kamie雟ki (ZSRR), 16. Andrzej G御ienica-Daniel (Polska), 1959 – Helmut Recknagel (NRD), 1960 – Max Bolkart (RFN), 1961 – Juhani Kaerkkinen Finlandia), 1962 – Eino Kirjonen (Finlandia), 13. Antoni Wieczorek (Polska), 1963 – Toralf Engan (Norwegia), 13. Antoni ζciak (Polska), 1964 – Torbjoern Yggeseth (Norwegia), 6. J霩ef Przyby豉 (Polska), 1965 – Torgeir Brandtzaeg (Norwegia), 11. J霩ef Przyby豉 (Polska), 1966 – Veikko Kankkonen (Finlandia), 9. Piotr Wala (Polska), 1967 – Dieter Neuendorf (NRD), 6. J霩ef Przyby豉 (Polska), 1968 - Dieter Neuendorf (NRD), 1969 – Bjoern Wirkola (Norwegia), 1970 – Gari Napalkow (ZSRR), 13. Tadeusz Pawlusiak (Polska), 1971 – Ingolf Mork (Norwegia), 3. Tadeusz Pawlusiak (Polska), 10. Przyby豉 (Polska), 1972 – Yukio Kassaya (Japonia), 1973 – Reiner Schmidt (NRD), 25. Wojciech Fortuna (Polska), 1974 – Hans Georg-Aschenbach (NRD), 8. Tadeusz Pawlusiak (Polska), 1975 – Willi Puerstl (Austria), 2. Stanis豉w Bobak (Polska), 1976 – Anton Innauer (Austria), 5. Stanis豉w Bobak (Polska), 1977 – Toni Innauer (Austria), 11. Stanis豉w Bobak (Polska), 1978 – Mathias Buse (NRD), 1979 – Jurij Iwanow (ZSRR), 1980 – Jochen Danneberg (NRD), 1981 – Hubert Neuper (Austria), 1982 – Matti Nykaenen (Finlandia), 1983 – Horst Bulau (Kanada), 9. Piotr Fijas (Polska), 1984 – Klaus Ostwald (NRD), 9. Piotr Fijas (Polska), 1985 – Ernst Vettori (Austria), 9. Piotr Fijas (Polska), 1986 – Pekka Suorsa (Finlandia), 3. Piotr Fijas (Polska), 1987 – Vegaard Opaas (Norwegia), 1988 – Pavel Ploc (Czechos這wacja), 1989 – Dieter Thoma (NRD), 1991 – Jens Weissflog (Niemcy), 1992 – Toni Nieminen (Finlandia), 1993 – Christof Duffner (Niemcy), 1994  – Jens Weissflog (Niemcy), 1995 – Reinhard Schwarzenberger (Austria), 1996 – Mika Laitinen (Finlandia), 18. Adam Ma造sz (Polska), 1997 – Dieter Thoma (Niemcy), 22. Adam Ma造sz (Polska), 1998 – Kazuyoshi Funaki (Japonia), 41. Ma造sz (Polska),  1999 – Martin Schmitt (Niemcy), 2000 – Martin Schmitt (Niemcy), 2001 – Martin Schmitt (Niemcy), 4. Adam Ma造sz (Polska), 2002 – Sven Hannawald (Niemcy), 5. Adam Ma造sz (Polska).

 

 

Olimpiaschanze” Garmisch – Partenkirchen

Kraj: Niemcy

Czas powstania: 1933 r.

Punkt konstrukcyjny: K 115

Rekordzista: Adam Ma造sz – POLSKA – 129,5 m (1 stycznia 2001 r.)

 

Skocznia w Garmisch-Partenkirchen zosta豉 wybudowana na IV Zimowe Igrzyska Olimpijskie w 1936 r. Na jej zeskoku mia豉 miejsce ceremonia otwarcia i zamkni璚ia tych Igrzysk. Polskich narciarzy jako sztandarowy prowadzi Bronis豉w Czech. Na tej imprezie w gronie kandydat闚 do olimpijskiego z這ta, obok braci Ruud闚, Reidara Andersena, Svena Erikssona i Seppa Bradla, po raz pierwszy by wymieniany skoczek z Zakopanego, Stanis豉w Marusarz. Skaka豉 ca豉 鈍iatowa czo堯wka. Konkurs na skoczni olimpijskiej by te rekordowym pod wzgl璠em ilo軼i publiczno軼i. Skoki przysz這 ogl康a a 150 tysi璚y kibic闚. Marusarz stoczy wyr闚nany pojedynek z najlepszymi na 鈍iecie. W pierwszym swoim skoku uzyska 73 m, a w drugim jeszcze wi璚ej 75,5 m. Te wyniki da造 mu pi徠e miejsce. Pozostali Polacy: kuzyn Stanis豉wa Andrzej Marusarz by 20, a Bronis豉w Czech 32. Zwyci瞛c olimpijskich zmaga po raz drugi z rz璠u zosta Birger Ruud. Bliski zwyci瘰twa by szwedzki skoczek Sven Eriksson, kt鏎y skaka najdalej (dwa skoki po 76 m). S璠ziowie jednak wy瞠j ocenili styl skok闚 Ruuda, kt鏎y wyprzedzi Erikssona o 1,5 punktu. Trzecie miejsce wywalczy kolejny z Norweg闚, Reidar Andersen.

Skocznia „Olimpiaschanze” jest znana tak瞠 z organizowanych od 1954 r. Turniej闚 Czterech Skoczni, jednej z najwa積iejszych imprez 鈍iatowych skok闚. Warto przypomnie fakt, 瞠 uroczystego otwarcia tych zawod闚 w 1966 r. dokona zaproszony przez organizator闚 Stanis豉w Marusarz. Skoczy w闚czas 66 m, a dziennikarze pisali „czapki z g堯w przed fenomenalnym Polakiem”. Przypomnijmy, 瞠 Marusarz sko鎍zy wtedy 53 lata i od 9 lat nie mia skok闚ek na nogach! Najlepsi skoczkowie tamtego okresu wzi瘭i Marusarza na ramiona i nosili go po zeskoku. Rok wcze郾iej zawody otwiera Norweg Birger Ruud. Wykona salto w prz鏚 z miejsca!

Konkurs w Ga-Pa jest zawsze organizowany w pierwszy dzie Nowego Roku. Skocznia by豉 kilkakrotnie przebudowywana, a ostanie wa積e zmiany mia造 miejsce w 1996 r., kiedy przesuni皻o punkt K ze 107 do 115 m. Uchodzi za skoczni trudn technicznie. Rekordzist obiektu jest Polak – Adam Ma造sz.

Dane techniczne: d逝go嗆 skoczni – 264 m, wysoko嗆 – 119 m, d逝go嗆 rozbiegu – 82,5 m, wysoko嗆 progu – 3,2 m, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 35,5 stopnia. Punkt K 115, punkt s璠ziowski – 121 m.

 

Zwyci瞛cy skok闚 w Garmisch-Partenkirchen (w ramach Turnieju Czterech Skoczni z zaznaczeniem miejsc Polak闚): 1954 – Olav Bjoernstad (Norwegia), 1955 – Aulis Kallakorpi (Finlandia), 1956 – Hemmo Silvenoinen (Finlandia), 1957 – Niko豉j Kamie雟ki (ZSRR), 1958 – Willi Egger (Austria), 1959 – Helmut Recknagel (NRD), 1960 – Max Bolkart (RFN), 1961 – Koba Czakadze (ZSRR), 1962 – Georg Thoma (RFN), 1963 – Toralf Engan (Norwegia), 1964 – Veikko Kankkonen (Finlandia), 3. J霩ef Przyby豉 (Polska), 1965 – Erkki Pukka (Finlandia), 1966 – Paavo Lukkariniemi (Finlandia), 1967 – Bjoern Wirkola (Norwegia), 1968 - Bjoern Wirkola (Norwegia), 1969 - Bjoern Wirkola (Norwegia), 1970 – Jiri Raska (Czechos這wacja), 1971 – Ingolf Mork (Norwegia), 1972 – Yukio Kassaya (Japonia), 1973 – Rainer Schmidt (NRD), 1974 – Walter Steiner (Szwajcaria), 1975 – Karl Schnabl (Austria), 1976 – Anton Innauer (Austria), 1977 – Jochen Danneberg (NRD), 1978 - Jochen Danneberg (NRD), 1979 – Josef Samek (Czechos這wacja), 1980 – Hubert Neuper (Austria), 1981 – Horst Bulau (Kanada), 1982 – Roger Ruud (Norwegia), 1983 – Armin Kogler (Austria), 1984 – Jens Weissflog (NRD), 1985 - Jens Weissflog (NRD), 1986 – Pavel Ploc (Czechos這wacja), 1987 – Andi Bauer (RFN), 1988 – Matti Nykaenen (Finlandia), 1989  – Matti Nykaenen (Finlandia), 1990 – Jens Weissflog (NRD), 1991  – Jens Weissflog (NRD), 1992 – Andreas Felder (Austria), 1993 – Noriaki Kasai (Japonia), 1994 – Espen Bredesen (Norwegia), 1995 – Janne Ahonen (Finlandia), 1996 – Reinhard Schwarzenberger (Austria), 1997 – Primo Peterka (S這wenia), 1998 – Kazuyoshi Funaki (Japonia), 1999 – Martin Schmitt (Niemcy), 2000 – Andreas Widhoelzl (Austria), 2001 – Noriaki Kasai (Japonia), 3. Adam Ma造sz (Polska), 2002 – Sven Hannawald (Niemcy), 3. Adam Ma造sz (Polska).

 

 „Titlis” - Engelberg

Kraj: Szwajcaria

Data powstania: 1910 r.

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Alan Alborn – STANY ZJEDNOCZONE i Simon Amman –SZWAJCARIA – 137 m (15 grudnia 2001 r.)

 

Szwajcaria nale篡 do kraj闚 alpejskich i jej zawodnicy specjalizowali si w豉郾ie w narciarstwie alpejskim. Dobre wyniki odnosili te w skokach, jak chocia瘺y 鈍ietny skoczek lat 70. Walter Steiner. Skocznia „Titlis” w Engelbergu jest najwi瘯szym tego typu obiektem w Szwajcarii i jednocze郾ie jedn z najwi瘯szych skoczni naturalnych na 鈍iecie. Wcze郾iej w Engelbergu skakano na skoczni ma貫j, a od 1971 r. na obiekcie „Titlis” odbywaj si zawody mi璠zynarodowe. Gdy skocznia straci豉 homologacj FIS zosta豉 w 1985 r. ponownie przebudowana. Odt康 Engelberg znajduje si niemal na sta貫 w Pucharze 安iata w skokach narciarskich. Skoczni zawiaduje klub narciarski S.C. Engelberg. W sezonie 2001/2002 na obiekcie w Engelbergu po raz pierwszy wielk klas pokaza nieznany skoczek szwajcarski Simon Amman, by w dwa miesi帷e p騧niej w Salt Lake City zdoby dwa z這te medale olimpijskie. Amman, wraz z Amerykaninem Alanem Albornem, jest rekordzist skoczni.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 102 m, wysoko嗆 progu – 3,2 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 92 km/h, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 35 stopni, Punkt K 120 m, punkt s璠ziowski – 132 m.

 

Adlerschanze – Skocznia Or豉 - Hinterzarten

Kraj: Niemcy

Data powstania: 1925 r.

Punkt konstrukcyjny: K 95

Rekordzista: Noriaki Kasai – JAPONIA – 112 m (6 sierpnia 2000 r.)

 

Skocznia zosta豉 zbudowana niedaleko orlego gniazda, st康 nazwa „Adlerschanze” – Skocznia Or豉. Na „starej” skoczni w Hinterzarten rekord ustanowi sam wielki Birger Ruud z Norwegii.  Jego wyniku nikt nie pobi przez nast瘼ne 30 lat. Potem w 1965 r. skocznia zosta豉 zmodernizowana. O „Adlerschanze” przypomniano sobie w FIS, gdy w roku 1994 rozpocz皻o organizacj letniego Grand Prix w skokach na igielicie. Konkurs na tej skoczni wszed na sta貫 do letniego cyklu zawod闚. Dla nas szczeg鏊nie pami皻ny jest konkurs rozegrany 11 sierpnia 2001 r. rozegrany na skoczni  K 95. W klasyfikacji wzi窸o udzia a 97 zawodnik闚 Ma造sz w pierwszej serii pi瘯nie polecia na 106 metr闚 i obj掖 prowadzenie. W drugiej serii trener Tajner machn掖 sw „magiczn” bia這-czerwon i Ma造sz znowu mia d逝gi skok na 103,5 m, kt鏎y da mu zwyci瘰two. Drugi by Martin Schmitt, a trzeci Stefan Horngacher z Niemiec. Drugi z Polak闚, zakopia鎍zyk Wojciech Skupie by 24. 12 sierpnia rozegrano kolejny konkurs w kt鏎ym bardzo dobrze zaprezentowali si Polacy. Zwyci篹y co prawda Hoellwarth, ale si鏚my by Skupie, a dziewi徠y Ma造sz. Skoki na igielicie w Hinterzarten by造 pocz徠kiem sukces闚 Ma造sza tak瞠 w okresie letnim. Adam Ma造sz jako pierwszy Polak w historii zwyci篹y w zawodach Grand Prix. Warto powiedzie, 瞠 na „Adlerschanze” skacze si te udanie zim.

Dane techniczne: wysoko嗆 skoczni – 119 m, k徠 nachylenia progu – 11,2 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 35 stopni, Punkt K 95 m.

 

 

Bergisel - Innsbruck

Kraj: Austria

Czas powstania: 1927 r., ostatnia przebudowa  2001 r.

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Sven Hannawald – NIEMCY – 134,5 m (4 stycznia 2002 r.)

Jedna z najs造nniejszych skoczni na 鈍iecie znajduje si w sercu Innsbrucku. Dwukrotnie w jej historii przeprowadzono na niej olimpijskie konkursy skok闚 oraz od 1953 r. trzeci w kolejno軼i z konkurs闚 Turnieju Czterech Skoczni. Skocznia by豉 wielokrotnie przebudowywana, a ostatnia jej przebudowa mia豉 miejsce po sezonie 2000/2001 i zwyci瘰twie Adama Ma造sza. Utraci豉 homologacj FIS i skoczni przebudowano i powi瘯szono na obiekt K 120. Tak wi璚 ostatnim rekordzist starej skoczni jest Ma造sz, a pierwszym nowej „Bergisel” 鈍ietny skoczek niemiecki Sven Hannawald. Jest to skocznia z charakterystycznym zeskokiem, kt鏎y ko鎍zy si stromym przeciwstokiem. W 1966 r. jako przedskoczka zapowiedziano Polaka – Stanis豉wa Marusarza. Ten wspomina, 瞠 dreszcze i w徠pliwo軼i ogarn窸y go na rozbiegu, gdy zobaczy w oddali widoczny ... cmentarz. Ale ruszy do skoku i osi庵n掖 70 metr闚 w鈔鏚 braw widowni, kt鏎a potrafi豉 doceni hart ducha Polaka.

Je郵i chodzi o inne polskie akcenty na „Bergisel” to tu rozpocz掖 swoj pi瘯n karier jeden z najzdolniejszych polskich skoczk闚 lat 60 – J霩ef Przyby豉. Prasa sportowa zachwyca豉 si jego waleczno軼i i nazywa豉 go „polnische Weitenjager” – polskim 這wc odleg這軼i, gdy podczas Turnieju Czterech Skoczni w 1964 r. skaka pi瘯nie i daleko. Ustanowi rekord skoczni w Innsbrucku i zajmowa czo這we lokaty w skokach na tym obiekcie (3 w 1964 i 1965 r.). W walce o olimpijskie medale Zimowych Igrzysk Olimpijskich 1964 r. zwyci篹y na „Bergisel” Norweg Toralf Engan, a Przyby豉 by dziewi徠y. P騧niej d逝go czekali鄉y na podobne sukcesy. A zwyci瞛c w 2001 r. zosta Adam Ma造sz, ustanawiaj帷 ostatni rekord w historii „starej” skoczni „Bergisel”, kt鏎a w tym samym roku zosta豉 zburzona. Rekordzist „nowej” skoczni jest Niemiec Sven Hannawald.

 

Zwyci瞛cy konkurs闚 w Innsbrucku i najlepsze miejsca Polak闚 (w ramach Turnieju Czterech Skoczni): 1954 – Olav Bjoernstad (Norwegia), 1955 – Torbjoern Ruste (Norwegia), 1956 – Koba Czakadze (ZSRR), 1957 – Niko豉j Szamow (ZSRR), 15. W豉dys豉w Tajner (Polska), 1958 – Helmut Recknagel (NRD), 12. Andrzej G御ienica-Daaniel, 16. W. Tajner (obaj Polska), 1959 - Helmut Recknagel (NRD), 1960 – Max Bolkart (RFN), 1961 – Kalevi Karkkinen (Finlandia), 1962 – Willi Egger (Austria), 5. Antoni Wieczorek (Polska), 1963 – Toralf Engan (Norwegia), 1964 – Veikko Kankkonen (Finlandia), 3. J霩ef Przyby豉 (Polska), 1965 – Torgeir Brandtzaeg (Norwegia), 3. J霩ef Przyby豉 (Polska), 9. Ryszard Witke (Polska), 1966 – Dieter Neuendorf (NRD), 1967 – Bjoern Wirkola (Norwegia), 10. J霩ef Kocyan (Polska), 1968 – Gari Napalkow (ZSRR), 9. Ryszard Witke (Polska), 1969 – Bjoern Wirkola (Norwegia), 1970 - Bjoern Wirkola (Norwegia), 8. Tadeusz Pawlusiak (Polska), 1971 – Zbynek Hubac (Czechos這wacja), 11. Adam Krzysztofiak (Polska), 1972 – Yukio Kassaya (Japonia), 1973 – Siergiej Boczkow (ZSRR), 8. Tadeusz Pawlusiak, 1974 – Hans Georg-Aschenbach (NRD), 10. Tadeusz Pawlusiak (Polska), 1975 – Karl Schnabl (Austria), 6. Stanis豉w Bobak (Polska), 1976 – Jochen Danneberg (NRD), 1977 – Henry Glass (NRD), 1978 – Per Bergerud (Norwegia), 1979 – Pentti Kokkonen (Finlandia), 1980 – Hubert Neuper (Austria), 1981 – Jari Puikkonen (Finlandia), 1982 – Manfred Deckert (NRD), 1983 – Matti Nykaenen (Finlandia), 1984 – Jens Weissflog (NRD), 1985  – Matti Nykaenen (Finlandia), 14. Piotr Fijas (Polska), 1986 – Jari Puikkonen (Finlandia), 1987 – Primo Ulaga (Jugos豉wia), 1988  – Matti Nykaenen (Finlandia), 8. Piotr Fijas (Polska), 1989 – Jan Bokloev (Szwecja), 1990 – Ari Pekka-Nikola (Finlandia), 1992 – Toni Nieminen (Finlandia), 1993 – Andreas Goldberger (Austria), 1994 - Andreas Goldberger (Austria), 1995 – Kazuyoshi Funaki (Japonia), 1996 - Andreas Goldberger (Austria), 11. Adam Ma造sz (Polska), 1997 – Kazuyoshi Funaki (Japonia), 6. Adam Ma造sz (Polska), 1998 - Kazuyoshi Funaki (Japonia), 1999 – Noriaki Kasai (Japonia), 2000 – Andreas Widhoelzl (Austria), 2001 – Adam Ma造sz (Polska), 2002 – Sven Hannwald (Niemcy), 2. Adam Ma造sz (Polska).

 

Paul Asserleitnerschanze - Bischofshofen

Kraj: AUSTRIA

Data powstania: 1947 r.

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Sven Hannawald  - NIEMCY – 139 m (6 stycznia 2002 r.)

Skocznia w Bischofshofen – jednym z o鈔odk闚 narciarstwa w Austrii, nosi imi Paula Asserleitnera, skoczka, kt鏎y w pocz徠ku 1952 r. mia na niej ci篹ki upadek i w kilka dni potem zmar w szpitalu. Miejscowi dzia豉cze postanowili nazwa skoczni w豉郾ie jego imieniem. Na obiekcie w Bischofshofen jest rozgrywany ostatni, czwarty konkurs Turnieju Czterech Skoczni. W 1999 r, rozegrano na niej konkurs w ramach Mistrzostw 安iata, kt鏎e odby造 si w Ramsau, gdzie jednak nie ma du瞠j skoczni. Skocznia posiada trybuny gotowe pomie軼i do 30 tysi璚y widz闚. Skocznia jest 豉dnie wkomponowana w okoliczny krajobraz g鏎ski. Ma d逝gi rozbieg o niewielkim nachyleniu. Jedynym jej mankamentem jest brak wyci庵u. Ostatnie lata by造 bardzo bogate w niecodzienne wydarzenia: w 2001 r. po raz pierwszy w historii polskiego narciarstwa w Bischofshoefen przypiecz皻owa swoje zwyci瘰two w 49. Turnieju Czterech Skoczni polski skoczek Adam Ma造sz. W rok p騧niej niesamowitego wyczynu dokona niemiecki skoczek Sven Hannawald. Jako pierwszy w historii zwyci篹y wszystkie cztery konkursy Turnieju, ustanawiaj帷 na koniec nowy rekord obiektu w Bischofshofen.

Dane techniczne:  d逝go嗆 rozbiegu – 149 m, wysoko嗆 progu skoczni – 4,5 m, d逝go嗆 skoczni – 362 m, wysoko嗆 skoczni – 132,5 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 93 km/h, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 38 stopni, Punkt K 120 m, punkt s璠ziowski – 132 m

 

Zwyci瞛cy skok闚 w Bischofshofen ( w ramach Turnieju Czterech Skoczni, z zaznaczeniem najlepszych miejsc Polak闚): 1954 – Sepp Bradl (Austria), 1955 – Torbjoern Ruste (Norwegia), 1956 – Jurij Skorczow (ZSRR), 1957 – Eino Kirjonen (Finlandia), 1958 – Helmut Recknagel (NRD), 17. W豉dys豉w Tajner, 1959 – Walter Habersatter (Austria), 1960 – Albin Plank (Austria), 1961 – Helmut Recknagel (NRD), 1962 – Willi Egger (Austria), 9. Antoni Wieczorek (Polska), 1963 – Torbjoern Yggeseth (Norwegia), 13. Antoni ζciak (Polska), 1964 – Baldur Preiml (Austria), 10. Andrzej Sztolf (Polska), 1965 – Bjoern Wirkola (Norwegia), 1966 – Veikko Kankkonen (Finlandia), 1967 - Bjoern Wirkola (Norwegia), 1968 – Ji鷡 Ra隕a (Czechos這wacja), 1969 - Ji鷡 Ra隕a (Czechos這wacja), 1970 - Ji鷡 Ra隕a (Czechos這wacja), 1971 – Ingolf Mork (Norwegia), 5. Tadeusz Pawlusiak (Polska), 1972 - Bjoern Wirkola (Norwegia), 1973 – Rudolf Hoehnl (Czechos這wacja), 1974 – Berndt Ekstein (NRD), 1975 – Karl Schnabl (Austria), 1976 – Anton Innauer (Austria), 2. Stanis豉w Bobak (Polska), 1977 – Walter Steiner (Szwajcaria), 1978 – Kari Yliantilla (Finlandia), 1979 – Penti Kokkonen (Finlandia), 3. Piotr Fijas (Polska), 1980 – Martin Weber (NRD), 1981 – Armin Kogler (Austria), 1982 – Hubert Neuper (Austria), 1983 – Jens Weissflog (NRD), 1984 - Jens Weissflog (NRD), 1985 – Roar Stjernen (Norwegia), 3. Piotr Fijas (Polska), 1986 – Ernst Vettori (Austria), 9. Piotr Fijas (Polska), 1987 – Tuomo Ylipulli (Finlandia), 1988 – Matti Nykaenen (Finlandia), 1989 – Mike Holland (Stany Zjednoczone), 1990 – Frantisek Je (Czechos這wacja), 1991 – Andreas Felder (Austria), 1992 – Toni Nieminen (Finlandia), 1993 – Andreas Goldberger (Austria), 1994 – Espen Bredesen (Norwegia), 1995 - Andreas Goldberger (Austria), 1996 – Jens Weissflog (Niemcy), 1997 – Dieter Thoma (Niemcy), 2. Adam Ma造sz (Polska), 1998 – Sven Hannawald (Niemcy), 1999 – Andreas Widhoelzl (Austria), 2000 - Andreas Widhoelzl (Austria), 2001 – Adam Ma造sz (Polska), 2002 – Sven Hannawald (Niemcy), 9. Adam Ma造sz (Polska).

 

 

Grosse Muhlenkopfschanze” – Willingen

Kraj: Niemcy

Data powstania: 1994 r.

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Adam Ma造sz – POLSKA – 151,5 m (3 luty 2001 r.)

 

O skoczni w Willingen m闚i si, 瞠 jest sz鏀t co do wielko軼i skoczni na 鈍iecie i najwi瘯sz w鈔鏚 obiekt闚 K 120. Jest to prawda. Wi瘯sze od niej s ju tylko obiekty „mamucie”. Pi瘯nie po這穎na w lesie, stwarza mi貫 wra瞠nie i jest te obiektem lubianym przez zawodnik闚. Skoki nawet powy瞠j 140 m s tu bowiem bezpieczne. Skakanie w Wilingen rozpocz窸o si w  1923 r., a zawody mi璠zynarodowe organizuje si tutaj od 1951 r. Wtedy to Sepp Wailer osi庵n掖 101 m. Od 1980 r. organizowane s zawody Pucharu Europy i Pucharu Kontynentalnego, a od 1995 r. rangi Pucharu 安iata na przebudowanym obiekcie „Grosse Muhlenkopfschanze”. Ostatnia wielka przebudowa tej skoczni mia豉 miejsce w 2000 r. Mo積a powiedzie, 瞠 skocznia „Grosse Muhlenkopfschanze” jest „Mekk” niemieckich skoczk闚, spo鈔鏚 kt鏎ych wielu rozpoczyna這 tu swoje wielkie kariery sportowe.

Dla nas obiekt ten b璠zie si przede wszystkim kojarzy ze znakomitym skokiem Adama Ma造sza, oddanym w P w lutym 2001 r. Polak wyl康owa na zeskoku o nachyleniu 23 stopni, a przyjmuje si, 瞠 l康owanie jest bezpieczne do oko這 27 stopni. Mimo ogromnego uderzenia Ma造sz wytrzyma l康owanie, skok usta i wzbudzi nim s逝szn furor. Wielki znawca skok闚, mistrz olimpijski, a obecnie komentator skok闚 dla niemieckiej telewizji ZDF – Jens Weissflog, powiedzia, 瞠 aby pobi rekord Ma造sza nale篡... przebudowa skoczni. Nic doda nic uj望. Skok Adama Ma造sza jest te nieoficjalnym rekordem 鈍iata w d逝go軼i skoku na obiekcie K 120. Wart doda, 瞠 niekt鏎zy zawodnicy maj problemy z osi庵ni璚iem takiej odleg這軼i na „mamutach”, a co dopiero na skoczni normalnej.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 107 m, wysoko嗆 progu – 3,2 m, k徠 nachylenia progu – 11 stopni, k徠 nachylenia zeskoku – 37 stopni, Punkt K 120 m, punkt s璠ziowski – 143 m. Widownia do 50 tysi璚y kibic闚.

 

„Hochfirstschanze” – Titisee-Neustadt

Kraj: Niemcy

Data powstania: 1932 r.

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Sven Hannawald – NIEMCY – 145 m (2 grudnia 2001 r.)

 

Skocznia „Hochfirstschanze” w Titisee-Neustadt zosta豉 zbudowana w latach 30-tych. Pierwsza skocznia w Neustadt powsta豉 w tej miejscowo軼i, jak wynika ze 廝鏚e niemieckich, w 1911 r. Po wojnie miejscowi dzia豉cze doprowadzili do budowy nowej i wi瘯szej skoczni. Powsta豉 ona ostatecznie w 1950 r. i wtedy te rozegrano na niej pierwsze powa積e zawody w skokach narciarskich, kt鏎e zas造n窸y w narciarskim 鈍iatku jeszcze z jednego powodu. Bodaj瞠 po raz pierwszy w historii dowo穎no na ni 郾ieg, by konkurs m鏬 si odby. Konkurs ogl康n窸o wtedy 15 tysi璚y kibic闚, a najd逝窺zy skok wyni鏀 87 m.

Skocznia by豉 wielokrotnie przebudowywana, a ostatecznie jest nowoczesnym, spe軟iaj帷ym wszelkie wymogi obiektem. W Neustadt od 1896 r. dzia豉 Ski Club Neustadt, kt鏎ego dzia豉cze opiekuj si obiektem. W 1971 r. powi瘯szono go na K 90, potem powi瘯szono  do K 113, a obecnie do  K 120.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 98 m, wysoko嗆 progu – 3 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 92 km/h, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 36 stopni, Punkt K 120, punkt s璠ziowski – 140 m. Widownia do 25 tysi璚y kibic闚.

 

Falun

Kraj: Szwecja

Punkt konstrukcyjny: skoczni du瞠j K 115, 鈔edniej K 90,

Rekord: Matti Hautamaeki (FINLANDIA) – 130,5 m (13 marca 2002 r.)

 

Skocznie w Falun nale膨 do obiekt闚, kt鏎e ju na trwa貫 zapisa造 si do historii narciarskich skok闚. Od 1947 r. odbywaj si na niej mi璠zynarodowe wielkie zawody w narciarstwie klasycznym „Svenska Skidspelen”, trzykrotnie odby造 si konkursy skok闚 w ramach Mistrzostw 安iata w konkurencjach klasycznych (1954, 1974, 1993). W 1954 r. triumfowa na nich fi雟ki skoczek Matti Piettikainen. W dwadzie軼ia lat p騧niej rozegrano ju dwa konkursy: na 鈔edniej i du瞠j skoczni. Na obydwu najlepszym okaza si skoczek z NRD – Hans Georg Aschenbach. Na 鈔ednim obiekcie po skokach na 90 i 85,5 m wygra przed swoim rodakiem Dietrichem Kempfem i skoczkiem z ZSRR Aleksandrem Borowicynem. Dobr 10 lokat osi庵n掖 nasz skoczek Tadeusz Pawlusiak (82, 82,5 m), a 29 by Wojciech Fortuna. Na du瞠j skoczni Aschenbach wygra po skokach na 104 i 101 m przed Heinzem Wosipiwo i Rudolfem Hoehnlem z Czechos這wacji. Podczas M 1993 r. na skoczni du瞠j po pi瘯nym skoku na 120 m zwyci瘰two zapewni sobie Espen Bredesen z Norwegii, przed Jaroslavem Sakal, a trzeci niespodziewanie by faworyt do medali, Austriak Andreas Goldberger. Na 鈔edniej skoczni zwyci篹y japo雟ki skoczek Masahiko Harada, przed Goldbergerem i Sakal. Dru篡nowy konkurs wygrali Norwegowie. Riksskistadion w Falun by widowni zmaga najlepszych skoczk闚 鈍iata. Opr鏂z tego niedaleko skoczni odbywaj si konkurencje biegowe oraz kombinacja norweska, co zawodom dodaje atrakcyjno軼i.

Na skoczni w Falun rozgrywane s te zawody skandynawskiego tournee Pucharu 安iata oraz Puchary Kontynentalne. Ca造 kompleks skoczni ma du瞠 trybuny dla widz闚, zdolne pomie軼i nawet do 60 tysi璚y kibic闚. Kompleks ma te sztuczne o鈍ietlenie i konkursy w Falun przewa積ie odbywaj si wieczorem. Zeskok skoczni wy這穎ny jest igielitem. Wad tego obiektu s jednak cz瘰to wiej帷e tutaj wiatry. W 2001 r. zwyci瞛c skok闚 w Falun by polski skoczek Adam Ma造sz.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 93,2 m, wysoko嗆 progu – 4 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 90km/h, k徠 nachylenia progu – 11 stopni, k徠 nachylenia zeskoku – 37,1 stopnia, punkt krytyczny – K 115, punkt s璠ziowski – 124 m.

 

 

„Salpauselka” - Lahti

Kraj: Finlandia

Punkt konstrukcyjny: K 116

Rekordzista: Ronny Akermann (NIEMCY) – 133 m (2002 r)

 

 

Duz skocznia „Salpauselka” w Lahti powsta豉 w 1972 r., ale wcze郾iej skakano na mniejszym obiekcie, kt鏎y wielokrotnie w jego historii przebudowywano. Rozgrywano na nim wielokrotnie wielkie mi璠zynarodowe zawody „Salpauselka Hiihdot” oraz kilkakrotnie mistrzostwa 鈍iata w konkurencjach klasycznych. Okaza造 si one nies造chanie szcz窷liwe dla polskiego narciarstwa. Dobr polsk pass w Lahti rozpocz掖 „kr鏊 Krokwi”, Stanis豉w Marusarz w 1938 r. Po fantastycznej walce z najm這dszym z braci Ruud闚, Asbjoernem i siln koalicj skoczk闚 skandynawskich, zaj掖 drugie miejsce. Mia sznase nawet na z這to. Niestety nie uda這 si. Okaza這 si bowiem , 瞠 s璠ziowie, a zw豉szcza Norweg, bardzo nisko ocenili jego styl skok闚. By豉 to ocena krzywdz帷a dla Polaka, ale tak w豉郾ie si sta這. Niemniej jednak tytu wicemistrza 鈍iata, przywieziony z Lahti przez Marusarza by ogromnym sukcesem tego zawodnika i polskiego narciarstwa. Na kolejne polskie medale z Lahti czekali鄉y 40 lat. Tym razem zdoby je w biegach narciarskich J霩ef ㄆszczek na 15 km (z這to), 30 km (br您). ㄆszczek by te si鏚my w narciarskim maratonie na 50 km. Specjalny puchar dla najlepszego zawodnika Mistrzostw 安iata 1978 r. wr璚za mu prezydent Finlandii Urho Kekkonen, kt鏎y  w dow鏚 uznania zdj掖 przed polskim zawodnikiem swoj czapk. Wreszcie dwa medale wywalczy w Lahti nasz super skoczek, Adam Ma造sz podczas Mistrzostw 安iata 2001 r. Zdoby on z這ty medal na 鈔ednim obiekcie i srebro na du篡m. Tak wi璚 z Lahti polscy narciarze wr鏂ili z pi璚ioma medalami, wykonanymi w kszta販ie 郾ie篡nek. W Lahti organizowane s te zawody pucharu 鈍iata w biegach narciarskich, kombinacji norweskiej i biathlonie (w tym tak瞠 mistrzostwa 鈍iata w tej konkurencji). Jest to wi璚 jedna ze „stolic” 鈍iatowego narciarstwa. W Lahti dzia豉 s造nny klub narciarski Laahden Hiihtoseura, kt鏎ego zawodnikami s mi璠zy innymi Janne Ahonen i inni utalentowani fi雟cy skoczkowie.

Na skoczniach w Lahti od lat organizowany jest Puchar 安iata w skokach narciarskich oraz Puchary Kontynentalne. Trzy skocznie z powiewaj帷ymi na nich flagami narodowymi Finlandii s obiektami bardzo charakterystycznymi, bardzo ch皻nie odwiedzanymi przez turyst闚, mimo, 瞠 nie s naturalne. Zbudowano je bowiem na wzg鏎zu i jest to konstrukcja betonowa. Latem na zeskoku skoczni czynny jest basen, a niedaleko „Salpauselki” znajduje si muzeum narciarstwa. Wszystkie te czynniki sprawiaj, 瞠 skocznia ta jest wa積ym obiektem turystycznym w Finlandii i „篡je” praktycznie przez ca造 rok.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 149 m, wysoko嗆 progu – 3,4 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 93 km/h, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 34,7 stopnia, punkt K 116, punkt s璠ziowski – 135 m.

 

 

Puijo” – Puijo

Kraj: Finlandia

Czas powstania: 1911 r.

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Masahiko Harada – JAPONIA – 135,5 m (4 marca 1998 r.)

 

Pierwsze konkursy skok闚 w Kuopio organizowano jeszcze w XIX w., jak podaj 廝鏚豉 od 1886 r. Finowie rozpocz瘭i uprawianie skok闚 nieco p騧niej od swoich norweskich s御iad闚, ale, jak si mia這 okaza, mimo, 瞠 s krajem nizinnym, okazali si prawdziwymi mistrzami skok闚. Pierwsza skocznia z prawdziwego zdarzenia, oczywi軼ie jeszcze bardzo ma豉, powsta豉 w Puijo w 1901 r. Dziesi耩 lat p騧niej zbudowano skoczni na wzg鏎zu Puijo. Warto doda, 瞠 pod skoczni organizowane s na wiosn od lat wielkie zawody w narciarstwie klasycznym (biegach narciarskich, skokach i kombinacji norweskiej), zwane „Puijo Games” (fin. Puijon Talvikisat) w kt鏎ych bra豉 wielokrotnie udzia 鈍iatowa czo堯wka w wy瞠j wymienionych konkurencjach.

W 1983 r. zorganizowano tu Mistrzostwa 安iata Junior闚. Od lat 90. Kuopio wesz這 ju na sta貫 do kalendarza Pucharu 安iata w skokach. Prawie zawsze odbywa si tu na pocz徠ku listopada konkurs inauguracyjny P. Kompleks skoczni jest w ca這軼i wyposa穎ny w maty igelitowe. Jest te o鈍ietlona. W Puijo dzia豉  klub narciarski, kt鏎ego barwy reprezentuj mi璠zy innymi 鈍ietni skoczkowie fi雟cy Ville Kantee i bracia Matti i Jussi Hautamaeki.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 94 m, wysoko嗆 progu – 3 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 93 km/h, k徠 nachylenia progu – 11 stopni, k徠 nachylenia zeskoku – 34,7 stopni, punkt K 120, punkt s璠ziowski 132 m.

 

Holmenkollbakken – Oslo-Holmenkollen

Kraj: Norwegia

Data postania: 1892

Punkt konstrukcyjny: K 115

Rekordzista: Sven Hannawald – NIEMCY – 132,5 m (12 marca 2000 r.)

 

Skocznia „Holmenkollenbakken” jest jednym z najs造nniejszych tego typu obiekt闚 na 鈍iecie. Jest obiektem z kt鏎ym zwi您ana jest historia narciarstwa klasycznego, Zwyci瘰two na tej skoczni od lat jest bardzo presti穎wym, a zwyci瞛cy wr璚za puchar sam kr鏊 Norwegii. Ta skocznia by豉 tak瞠 kolebk skok闚. Wielokrotnie przebudowywana jest obecnie obiektem o punkcie K 115 m. Poprzedniczk tego obiektu by豉 niewielka Husebybakken. Na skoczni przeprowadzono konkurs olimpijski 1952 r. oraz mistrzostwa 鈍iata w 1966 i 1982 r. Konkurs olimpijski w 1952 r. mia這 ogl康a ponad 150 tysi璚y kibic闚 (nawet podawana jest liczba 180 tysi璚y!). Podobnie by這 na konkursach mistrzostw 鈍iata.

Na skoczni w Holmenkollen przeprowadzany jest od pocz徠ku istnienia Puchar 安iata w skokach oraz Puchar Kontynentalny. Skocznia posiada sztuczne o鈍ietlenie, w lecie pokrywana jest igielitem. Posiada zabezpieczenie przeciwwiatrowe. W Holmenkollen organizowane s wielkie mi璠zynarodowe zawody w skokach, kombinacji norweskiej, biegach narciarskich i biathlonie. Jest to prawdziwa „stolica” 鈍iatowego narciarstwa. Pod progiem skoczni znajduje si s造nne w ca造m 鈍iecie Muzeum Narciarstwa (Skimuseet), pokazuj帷e bogate tradycje uprawiania narciarstwa w Norwegii. Na zeskoku latem znajduje si basen. Organizowane s na nim zawody w skokach na nartach do wody. Dzi瘯i temu skocznia „篡je” przez ca造 rok. Sztuczna skocznia z betonow wie膨 i rozbiegiem zdecydowanie g鏎uje nad otoczeniem i jest widoczna z daleka. Pewnie dlatego jest jednym z najch皻niej odwiedzanych obiekt闚 sportowych Norwegii (rocznie odwiedza j ponad milion zwiedzaj帷ych). Je郵i chodzi o polskie akcenty w Holmenkollen to dwukrotnym zwyci瞛c zawod闚 na tym obiekcie by Adam Ma造sz (1996, 2001). Skocznia i przyleg造 do niej stadion s podzielone na sektory i mog pomie軼i nawet do 120 tysi璚y widz闚.

Dane techniczne: wysoko嗆 progu – 2,9 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 93 km/h, k徠 nachylenia progu skoczni – 11,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 34,5 stopnia, Punkt K 115, punkt s璠ziowski – 128 m.

 

Rekordzi軼i obiektu w Holmenkollen:

1892 – Arne Ustvedt – 21,5 m

1893 – Igemann Sverre (Norwegia)  - 22 m

1894 – Jonas Holmen, Iver Dahl (obaj Norwegia) – 23 m

1896  – Kristian Tandberg, Cato Aaal (Norwegia) – 24 m

1897 – Eivind Roll, Morten Hansen (Norwegia) – 25,5 m

1902 – Reidar Gjoelme (Norwegia) – 29,5 m

1909 – Leif Berg (Norwegia) – 31 m

1911 – Tore Viker (Norwegia) – 33 m

1914 – Paul Braathen (Gran) – 33,5 m, Johs. Thomassen (Norwegia) – 34 m, Ole Grimsby- (Norwegia) – 35 m

1917 – Gregorius Gravli (Norwegia) – 35,5 m, Hans O. Oset (Norwegia) – 36 m, Inge Roll (Norwegia) – 37,5 m

1918 – Ivar S. Dahl (Norwegia) – 38 m, Josef  Henriksen (Norwegia) – 42 m

1922 – Narve Bonna (Norwegia) – 43,5 m, Jacob Thullin Thams (Norwegia) – 46 m

1928 – Harald Sorensen (Norwegia) – 47 m, Hans Vinjarengen (Norwegia) – 47,5 m, Alf Andersen (Norwegia) – 48 m

1929 – Roar Hellum (Norwegia) – 48,5 m, Bjarne Rosen (Norwegia) – 49,5m, Arvid Smedsrud (Norwegia) – 50 m

1930 – Olaf Ulland (Norwegia) – 50,5 m, Knut Kobberstad (Norwegia) – 51 m, Reidar Andersen (Norwegia) – 52 m

1938 – Trygve Gundersen (Norwegia)  – 54,5 m

1939 – Harry Lagert (Norwegia) – 55 m, Thorstein Skinnarland (Norwegia) – 57 m, Magnar Fosseide (Norwegia) – 58 m, Ole Jansen (Norwegia) – 58 m, Tore Fossbekk (Norwegia) – 59 m, Einar Burdal (Norwegia) – 59,5 m, Sven Eriksson Salanger (Szwecja) – 62 m

1940 – Reidar Karlsen (Norwegia) – 65,5 m, Sigurd Haanes (Norwegia) – 66 m, Jens Oestby (Norwegia) – 68 m, Kolbjoern Skjaeveland (Norwegia) – 68,5 m

1947 – Olav Stavik (Norwegia)  – 70 m, Hans Kaarstein (Norwegia) – 71 m

1959 – Otto Leodolter (Austria) – 71,5 m

1962 – Tormod Knudsen (Norwegia) – 73,5 m, Yosuke Eto (Japonia) – 78 m, Toralf Engan (Norwegia) – 78,5 i 80,5 m

1963 – Gene Kotlarek (Stany Zjednoczone) – 81,5 m, Torbjoern Yggesteh (Norwegia) – 84,5 m

1964 – Veikko Kankkonen (Finlandia) – 85 i 87 m

1965 – Lars Grini (Norwegia) – 89 m

1968 – Gjert Andersen (Norwegia) – 89 m, Bjoern Wirkola (Norwegia) – 91 m

1969 – Topi  Mattila (Finlandia) – 92 m

1976 – Karl Schnabl (Austria) – 96,5 m

1977 – Thomas Meissinger (DDR) – 98,5 m

1980 – Tom Levorstadt (Norwegia) – 105 m, Ole Bremseth (Norwegia) – 108,5 m

1981 – Primo Ulaga (Jugos豉wia) – 109,5 m

1985 – Heiko Hunger (DDR) – 110,5 m

1992 – Jon Inge Kjoerum (Norwegia) – 113,5 m

1993 – Steinar Solhaug (Norwegia) – 114,5 m

1994 -  Mario Stecher (Austria) – 126,5 m

1997 – Haavard Lie (Norwegia) – 127,5 m

1999 – Olav Magne Doennem (Norwegia) – 131 m

2000 – Sven Hannawald (Niemcy) – 132,5 m

 

Rekordy skoczni w Holmenkollen z: Arbok 2000, materia造 z Muzeum Narciarstwa w Holmenkollen.

 

Lysgaardsbakken” – Lillehammmer

Kraj: Norwegia

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Martin Schmitt – NIEMCY – 136 m

 

Kompleks skoczni w „Lillehammer Olympia parken” obejmuje du篡 obiekt K 120 i 鈔edni K 90. Obiekty maj homologacj FIS do 2004 r. Skocznie w Lillehammer by造 widowni olimpijskich zmaga w 1994 r., a wielkim zwyci瞛c na du瞠j skoczni by Niemiec Jens Weissflog. Mimo, 瞠 wielu przepowiada這 i Weissflog nie umie skaka nowym stylem „V”, tylko wy陰cznie „klasycznym”, to w豉郾ie ten utalentowany, a przede wszystkim nies造chanie pracowity skoczek niemiecki zosta mistrzem olimpijskim na „Lysgaardsbakken”. Po pierwszej serii na du篡m obiekcie prowadzi faworyt gospodarzy Bredesen. Osi庵n掖 135,5 m. Drugi skok mia jednak du穎 s豉bszy (122 m), a Weissflog osi庵n掖 a 133 m i zdoby z這to. Na 鈔edniej skoczni serca Norweg闚 rozradowa Espen Bredesen. Ten znajduj帷y si w sezonie olimpijskim w wy鄉ienitej formie Norweg zwyci篹y drugim skokiem na 104 m (jest to rekord 鈔edniego obiektu w Lillehammer). Dodatkowo olimpijskie srebro wywalczy kolejny z Norweg闚 – Lasse Ottesen. Weissflog by czwarty. Ale powetowa sobie brak medalu na 鈔ednim obiekcie z這tem w konkursie dru篡nowym. Konkursy olimpijskie w Lillehammer sta造 na bardzo wysokim poziomie, a wok馧 skoczni zgromadzi造 si dziesi徠ki tysi璚y fan闚 sport闚 zimowych.

Skocznia w Lillehammer jest w pe軟i obiektem nowoczesnym, na kt鏎ym rozgrywane s zawody Pucharu 安iata (skandynawskie tournee). Przewa積ie zawody te rozgrywane s wieczorem przy sztucznym 鈍ietle. Na „Lysgaardsbakken” mo積a te skaka w lecie, gdy obiekt pokryty jest nowoczesnym igielitem. W Lillehammer dzia豉 jeden z najstarszych klub闚 narciarskich w Norwegii – Lillehammer Ski Club (powsta w 1883 r.). Jest on mi璠zy innymi organizatorem s造nnych w ca造m 鈍iecie bieg闚 d逝godystansowych na nartach, zwanych Birkebeinerrennet.

Dane techniczne: d逝go軼 rozbiegu – 103 m, wysoko嗆 progu – 3,7 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 93 km/h, k徠 nachylenia progu – 11 stopni, k徠 nachylenia zeskoku – 34,8 stopnia, Punkt K 120, punkt s璠ziowski – 134 m.

 

Granasen – Trondheim

Kraj: Norwegia

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Adam Ma造sz – POLSKA – 138,5 m (9 marca 2001 r.)

 

Kompleks skoczni w Trondheim obejmuje du膨 skoczni „Granasen” K 120 i 鈔edni K 90. Na skoczni „Granasen” organizowany jest Puchar 安iata i Puchar Kontynentalny. Konkurs na „Granasen” nale篡 do skandynawskiego tournee. Zorganizowano tutaj tak瞠 Mistrzostwa 安iata w konkurencjach klasycznych w 1997 r. i Mistrzostwa 安iata junior闚 w 1984 r. W 1997 r. na 鈔edniej skoczni klas pokaza Janne Ahonen. Po drugim skoku na 98,5 m zdoby tytu mistrza 鈍iata. Wicemistrzem zosta Japo鎍zyk Harada, a trzeci by „Goldi” – Andreas Goldberger. Du膨 rado嗆 sprawi polski skoczek Robert Mateja, zajmuj帷 w tym konkursie pi徠e miejsce. W drugiej serii odda d逝gi i pi瘯ny skok na 98,5 m. Podczas konkursu  na du瞠j skoczni kr鏊owa wiatr, kt鏎y utrudnia prawid這we przeprowadzenie konkursu. W tych warunkach najlepiej radzi sobie Harada. Zosta zwyci瞛c po lotach na 124 i 128 m, drugi by Dieter Thoma z Niemiec, a br您 wywalczy Sylvain Freiholz ze Szwajcarii. Z Polak闚 po raz drugi na tych mistrzostwach najlepiej zaprezentowa si Mateja ko鎍z帷 zawody na du篡m obiekcie na 16 miejscu. W konkursie dru篡nowym zwyci篹yli Finowie.

Skocznia „Granasen” posiada sztuczne o鈍ietlenie i igielit. Przewa積ie organizowane s na niej konkursy nocne. Jest niestety, jak wi瘯szo嗆 obiekt闚 skandynawskich, nara穎na na podmuchy wiatru. Przekona si o tym nasz skoczek Adam Ma造sz. Podczas marcowego konkursu w 2001 r. Adam dosta wiatr pod narty, nabra wysoko軼i  i polecia a poza punkt K, l康uj帷 na prawie p豉skim zeskoku. Po tym skoku powiedzia s造nne s這wa: - „my郵a貫m, 瞠 ju w og鏊e nie wyl康uj!”. Trener Tajner a z豉pa si za g這w, widz帷 tak daleki skok i l康owanie swojego podopiecznego. Skok Ma造sza jest oczywi軼ie rekordem skoczni.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 96 m, wysoko嗆 progu – 3 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 94 km/h, k徠 nachylenia progu – 11 stopni, k徠 nachylenia zeskoku – 37,5 stopni, punkt K 120, punkt s璠ziowski – 132 m.

 

ertak” - Harrachov

Kraj: Czechy

Data powstania: 1980 r.

Punkt konstrukcyjny: K 185

Rekordzista: Matti Hautamaeki – FINLANDIA – 214,5 m (9 marca 2002 r.)

 

Harrachov le篡 niedaleko po逝dniowo-zachodniej granicy Czech z Polsk, tylko 5 km od przej軼ia granicznego w Jakuszycach. Skocznia „ertak” (Diabe) w Harrachowie powsta豉 w 1980 r. Przedtem istnia w Harrachowie ma造 obiekt, ale bez wi瘯szego znaczenia. Obecnie skocznia ertak nale篡 do pi璚iu skoczni mamucich zbudowanych na 鈍iecie, obok: Planicy, Bad Mittendorf, Oberstdorfu i Vikersund. Sz鏀ty „mamut” wzniesiony zosta w Stanach Zjednoczonych na Cooper Peak pod koniec lat 60 (by豉 to konstrukcja 瞠lbetonowa, obiekt sztuczny z wysok wie膨) obecnie jest nieu篡wany, ale istniej plany modernizacji tego obiektu.

Pierwsze zawody na ertaku rozegrano w marcu 1980 r. jako „tydzie lot闚”. Zwyci篹y w nich Collins z Kanady. Od 1985 r. organizowane s na tej skoczni zawody Pucharu 安iata, a tak瞠 ju trzykrotnie mistrzostwa 鈍iata w lotach.

VII Mistrzostwa 安iata w lotach narciarskich rozegrano od 17 do 20 marca 1983 r., a wi璚 ju w trzy lata po otwarciu skoczni. Zawody trwa造 dwa dni. Pierwszego zwyci篹y Fin Matti Nykaenen. Ale drugiego dnia fi雟ki skoczek prze篡 nag貫 za豉manie formy i skaka bardzo kr鏒ko. Ostatecznie mistrzem 鈍iata w lotach zosta Klaus Ostwald (NRD), a wicemistrzem skoczek gospodarzy – Pavel Ploc, kt鏎y na „ertaku” ustanowi wtedy rekord 鈍iata w d逝go軼i skoku – 181 m. Nykaenen z roli faworyta tych skok闚 spad na trzecie miejsce. Kolejne, 12 M w lotach rozegrane zosta造 w Harrachowie  w terminie od 20 do 22 marca 1992 r.   Jak to cz瘰to na „ertaku bywa nie dopisa豉 tym razem pogoda. Odby si tylko jeden konkurs. Z這ty medal zdoby skoczek japo雟ki Noriaki Kasai, drugi by Goldberger, a trzeci Roberto Cecon z W這ch. Trzeci raz w historii skoczni „mamuciej” w Harrachowie mistrzostwa 鈍iata odby造 si  w marcu 2002 r. W seriach pr鏏nych najlepiej prezentowa si Fin Matti Hautamaeki, kt鏎y ustanowi nowy rekord skoczni, ale jednak wielk klas pokaza Sven Hannawald i po dw鏂h r闚nych skokach na 202 m zwyci篹y w konkursie. Drugi by jego kolega z reprezentacji Niemiec, Martin Schmitt (182, 202 m), a trzeci Hautamaeki (202 i 182 m). Adamowi Ma造szowi zupe軟ie nie wyszed drugi skok (tylko 142 m) i Polak ostatecznie zaj掖 18 miejsce.

Skocznia w Harrachowie jest obiektem na kt鏎ym, obok mistrzostw 鈍iata w lotach, organizowane s zawody Pucharu 安iata. Od 1996 r. mo積a tutaj lata ponad 200 m. G堯wnym mankamentem tego obiektu s silne wiatry, kt鏎e ju wielokrotnie uniemo磧iwi造 przeprowadzenie konkurs闚. Skocznia jest te do嗆 trudna technicznie, a skoczkowie lataj na niej wysok parabol. Dla ograniczenia wp造wu wiatru na obiekcie jest ustawiona 100 metrowa zas這na. W Harrachowie dzia豉 klub narciarski TJ „Jiskra” Harrachov.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 124,3 m, wysoko嗆 progu – 4,6 m, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 34,5 stopnia, Punkt K 185, punkt s璠ziowski – 203 m, widownia do 30 tysi璚y kibic闚.

 

Utah Olympic Park - Salt Lake City

Kraj: Stany Zjednoczone

Skocznia K (90)

Rekordzista: Jaako Tallus – FINLANDIA –  21 stycznia 2001 r.

 

Zesp馧 skoczni narciarskich w „Utah Olympic Park” jest jednym z najnowocze郾iejszych, jednocze郾ie najbardziej ekologicznych, tj. nie szkodz帷ych przyrodzie na 鈍iecie i obejmuje dwa obiekty: skoczni 鈔edni K 90 i du膨 K 120. Niedaleko obok nich znajduj si inne obiekty sportowe: tory bobslejowe i trasy alpejskie. Skocznia 鈔ednia powsta豉 w 1992 r. Le篡 obok „du瞠j”. Poniewa przed Zimowymi Igrzyskami nie rozegrano na niej zawod闚 w skokach narciarskich, lecz wy陰cznie konkurs skok闚 w ramach kombinacji norweskiej, to jej rekordzist jest przedstawiciel tej w豉郾ie dyscypliny, Fin Jaako Tallus. W 2002 r. rozegrano na niej olimpijski konkurs skok闚, w kt鏎ym zwyci篹y Simon Amman (Szwajcaria), przed Svenem Hannawaldem (Niemcy) i Adamem Ma造szem (Polska).

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 83 m, wysoko嗆 progu – 2,3 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 85 km/h, k徠 nachylenia progu – 10 stopni, k徠 nachylenia zeskoku – 35 stopni, Punkt K 90 m, punkt s璠ziowski – 101 m.

Skocznia K 120

Rekordzista – Adam Ma造sz – POLSKA – 133,5 m (20 stycznia 2001 r. )

Du瘸 skocznia powsta豉 tak瞠 w 1992 r. Razem ze 鈔edni tworz 豉dny kompleks wkomponowany w krajobraz. S dobrze os這ni皻e od wiatru, a mimo to konkurs skok闚 na 鈔ednim obiekcie musia by przek豉dany. Obie skocznie le膨 na du瞠j  wysoko軼i ponad 2200 metr闚 n.p.m. Na du瞠j skoczni odby造  si zawody Pucharu 安iata w 2001 r., w kt鏎ym triumfowa Adam Ma造sz i olimpijski konkurs skok闚 w lutym 2002 r. Zwyci篹y Simon Amman (Szwajcaria), przed Adamem Ma造szem (Polska) i Mattim Hautamaekim (Finlandia). Skocznie w Salt Lake s wi璚 bardzo szcz窷liwe dla Ma造sza, kt鏎y przywi霩 stamt康 dwa medale olimpijskie. Na du瞠j skoczni olimpijskiej rozegrano tak瞠 konkurs dru篡nowy w kt鏎ym zwyci篹yli Niemcy, przed Finami i ekip S這wenii. Polacy zaj瘭i sz鏀te miejsce.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 98 m, wysoko嗆 progu – 2,3 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 93 km/h, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 35 stopni, Punkt K 120 m, punkt s璠ziowski – 134 m.

 

 

Courchevel – skocznia olimpijska

Kraj: Francja

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Martin Hoellwarth – AUSTRIA – 133 m (1990)

 

Skocznia olimpijska zosta豉 zbudowana w 1970 r.  To na niej rozegrane zosta造 konkursy skok闚 podczas Zimowych Igrzysk w Albertville (1992). By豉 to wtedy najwi瘯sza du瘸 skocznia olimpijska. Pocz患szy od olimpiady w Albertville olimpijski konkurs na skoczni du瞠j miano ju rozgrywa na obiektach o punkcie K 120 m, a nie, jak wcze郾iej, K 90. Bohaterem tych igrzysk by fi雟ki skoczek Toni Nieminen. Stoczy we Francji porywaj帷y pojedynek z mocnym i wyr闚nanym teamem Austrii. Na 鈔ednim obiekcie dominowali Austriacy, zwyci篹y Ernst Vettori, a Hoellwarth by drugi. Nieminen zdoby br您. Ale na du篡m obiekcie m這dziutki Fin by ju nie do pokonania. Wygra zdecydowanie, drugi by Hoellwarth, trzeci Kuttin.  W konkursie dru篡nowym Finowie (Nieminen, Nikkola, Laitinen i Laakkonen) zdobyli olimpijskie z這to. Tak wi璚 Nieminen przywi霩 do Finlandii dwa z這te medale olimpijskie i jeden br您.

Warto doda, 瞠 na prze這mie lat sze嗆dziesi徠ych i siedemdziesi徠ych burmistrzem  Courchevel by by造 s豉wny francuski alpejczyk, Emile Allais, kt鏎y postanowi zadba o rozw鎩 sportu w mie軼ie. Dzi瘯i jego wsparciu pod miastem stan窸a 50-metrowa skocznia. Po licznych rozbudowach kompleks skoczni doszed do dzisiejszego kszta速u. Na obiekcie rozgrywany jest letnia edycja Grand Prix w skokach na igielicie. Dla nas 鈍ietne wspomnienia przywo逝j zawody z 14 sierpnia 2001 r. Skaka豉 w nim ca豉 鈍iatowa czo堯wka i pi徠ka Polak闚 z Adamem Ma造szem na czele. Ale nie on by bohaterem pierwszej serii skok闚. Po wspania造m skoku na 121,5 m zdecydowanie prowadzi zakopia雟ki skoczek Wojciech Skupie, przed Ma造szem i Finem Kantee. W drugiej serii a 127,5 m osi庵n掖 Widhoelzl i on zosta zwyci瞛c. Polacy wypadli bardzo dobrze: Ma造sz by drugi (118, 122 m), a Skupie czwarty (121,5  i 115,5 m).

Dane techniczne: k徠 nachylenia progu – 11,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 37,5 stopnia, Punk K 120, punkt s璠ziowski – 133 m,

 

„Trampolino Dal Ben”

Val di Fiemme

Kraj: W這chy

Punkt konstrukcyjny: K120

Rekordzista: Ronny Ackermann – NIEMCY

Trampolino Dal Ben jest po這穎na w presti穎wym centrum sport闚 zimowych w Val Di Fiemme. Jest to jedna z najnowocze郾iejszych skoczni na 鈍iecie. Jest wyposa穎na m.in. w armatki 郾ie積e, wyci庵, sztuczne o鈍ietlenie, mat z tworzywa do skakania latem, elektroniczn tablic wynik闚 i wielki telebim. Sama skocznia jest nowoczesna, ale trudna technicznie, gdy ma „kr鏒ki” pr鏬 i wymaga dobrej techniki.

Obiekt, w闚czas jeszcze nie tak bogato wyposa穎ny, zosta zbudowany specjalnie na Mistrzostwa 安iata w narciarstwie klasycznym w 1991 r. Na du篡m obiekcie zwyci篹y wtedy m這dy, bo zaledwie 19-letni skoczek z Jugos豉wii – Franci Petek. Skoczy 115 i 117 m,  wygrywaj帷 przed Oliynikiem z Norwegii i Jensem Weissflogiem z Niemiec. Konkurs skok闚 na 鈔ednim obiekcie by rozgrywany przy sztucznym 鈍ietle. Zwyci篹y w nim austriacki skoczek Heinz Kuttin (po skokach na 86,5 i w drugiej serii z podniesionego rozbiegu – 95 m), przed Norwegiem Kentem Johanssenem i Finem Ari Pekka-Nikola. Austriacy zwyci篹yli tak瞠 w konkursie dru篡nowym.

Predazzo b璠zie organizowa Mistrzostwa 安iata w konkurencjach klasycznych raz jeszcze, w 2003 r. Opr鏂z tego organizowane s tu konkursy Pucharu 安iata. Widownia mo瞠 pomie軼i  do 15 tysi璚y kibic闚. Dwukrotnym zwyci瞛c pucharu 鈍iata w Predazzo by w grudniu 2001 r. polski skoczek – Adam Ma造sz. Ustanowi te dwa rekordy tej skoczni - 132 i 132,5 m. Obydwa konkursy by造 rozgrywane przy sztucznym 鈍ietle. Niestety wielkim minusem konkurs闚 w Val Di Fimme jest bardzo niska frekwencja kibic闚, a ostatnie zawody Pucharu 安iata ogl康a這 zaledwie kilkuset kibic闚.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 118 m, wysoko嗆 progu – 4 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 99,7 km/h, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 38 stopni, Punkt K 120 m, punkt s璠ziowski – 130 m,

 

Hakuba

Kraj: Japonia

Data powstania: 1992

Punkt konstrukcyjny: K 120

 

Nowoczesna skocznia olimpijska, na kt鏎ej przeprowadzono konkursy olimpijskie w 1998 r. Zbudowana sze嗆 lat wcze郾iej. Podobnie jak w Sapporo gospodarze liczyli na z這ty medal swoich reprezentant闚 na obiekcie w Hakubie, tym bardziej, 瞠 w ci庵u sezonu olimpijskiego wysok form sportow pokazali reprezentanci „Kraju Kwitn帷ej Wi郾i”:  Funaki, Harada, Kasai i inni. Na 鈔ednim obiekcie 60 tysi璚y czekaj帷ych na medal japo雟kich kibic闚 spotka zaw鏚. Zwyci篹y Fin Janni Soininen, kt鏎y w Japonii prze篡wal wielki dni swojej sportowej kariery.  Mia 鈍ietny pierwszy skok, a drugi na odleg這嗆 89 m by ju tylko przys這wiowym postawieniem „kropki nad i”. Funaki przegrywa tylko jednym punktem. Sytuacj m鏬 zmieni prowadz帷y po pierwszej serii Masahiko Harada. Jako lider skaka jako ostatni w konkursie. I tym razem nie wytrzyma psychicznie wielkiej presji i s豉bym skokiem pogrzeba medalowe szanse. Trzeci by Austriak Andreas Widhoelzl. Na du瞠j skoczni wspania陰 dyspozycj pokaza Funaki. W pierwszym skoku osi庵n掖 126,5 m i otrzyma dwie noty marze „20” pkt. Drugi skok by jeszcze d逝窺zy – na 132,5 m, ale nie to by這 najwa積iejsze. Po raz pierwszy w historii Zimowych Igrzysk wszyscy s璠ziowie byli tak zgodni i przyznali Kazuyoshiemu pi耩 not po 20 punkt闚. Nikt przed nim i pewnie d逝go po zako鎍zeniu jego kariery nie otrzyma takiego wyniku. Drugi sw鎩 medal w Hakubie wywalczy Soininen, kt鏎y by drugi, a trzecie miejsce wyskaka Harada, kt鏎y w drugim swoim skoku mia a 136 m. W tym konkursie bardzo 豉dnie zaprezentowa si polski skoczek Wojciech Skupie. Dzi瘯i skokom na 117 i 125,5 m zaj掖 przyzwoite 11 miejsce. W konkursie dru篡nowym zwyci篹yli zawodnicy z Japonii. Polacy zaj瘭i 鏀me miejsce.

Na skoczni w Hakubie organizowane s zawody Pucharu 安iata, a tak瞠 zawody letniego Grand Prix w skokach na igielicie. Skocznia jest bowiem wyposa穎na w nowoczesny igielit i sztuczne o鈍ietlenie, kt鏎e umo磧iwia tak瞠 skakanie wieczorem. Pewnym mankamentem, aczkolwiek nie decyduj帷ym,  s wiej帷e w tym rejonie wiatry. Widownia mo瞠 pomie軼i do 45 tysi璚y kibic闚.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 101, 8 m, wysoko嗆 progu – 3 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 92 km/h, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 37,5 stopnia, Punkt K 120 m, punkt s璠ziowski – 131 m

 

Okurayama - Sapporo

Kraj: Japonia

Rok powstania: 1922

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Masahiko Harada – JAPONIA – 140,5 m (1 luty 1998 r.)

Skocznia „Okurayama” w Sapporo go軼i豉 skoczk闚 Zimowych Igrzysk Olimpijskich 1972 r. Jest to obiekt niezwykle szcz窷liwy dla polskich skoczk闚, gdy w豉郾ie na „Okurayamie” z這to olimpijskie osi庵n掖 polski skoczek Wojciech Fortuna. Mimo, 瞠 prawie nikt nie liczy na jego dobry wynik na tej olimpiadzie, to w豉snie Fortuna osi庵n掖 to co w sporcie najcenniejsze – olimpijskie z這to. Mimo, 瞠 na „Okurayamie” skakali skoczkowie du穎 bardziej do鈍iadczeni, mistrzowie  i medali軼i igrzysk olimpijskich, mistrzostw 鈍iata i rekordzi軼i 鈍iata, to najlepszym okaza si 19-latek z Zakopanego, wychowanek trenera „Wis造-Gwardii” Zakopane Jana G御iorowskiego i trenera kadry Janusza Forteckiego. Tak jego fantastyczny skok na 111 m opisa Stanis豉w Marusarz:

Przede wszystkim - skok dynamiczny. Pokaza造 to... dzioby nart, bardzo wysoko uniesione do g鏎y... Wojtek idzie twarz  do przodu... Przenosi ca造 ci篹ar cia豉 na palce... Z palc闚 wysz這 te odbicie z progu.. Po wyj軼iu z progu - nast瘼uje natychmiastowy podmuch powietrza – czo這we uderzenie wiatru... Dla takiego jak Wojtek „koliberka”  nie mo積a by sobie lepiej wymarzy, jak to czo這we uderzenie ! Wojtek jest niesiony - wiatr idealnie idzie pod deski. Niesie jak z這to !... Ch這pak wytrzymuje to uderzenie znakomicie, chocia mu ono minimalnie rozwar這 nogi...

             Po wyl康owaniu wida by這 siln "pras" – przydusi這 go, ale usta... Inny chyba by si wy這篡, a Wojtu siad po prostu na udach... Tak sie po prostu przyzwyczai... Niech potwierdzi to trener G御iorowski, co ch這pca podpatrzy na „dzikiej” skoczni na Ci庵這wce i zaraz przej掖 nad nim piecz..." .

Opr鏂z Fortuny drugim polskim zwyci瞛c skok闚 na tym by Adam Ma造sz obiekcie w sezonie 2000/2001. Na Okurayamie organizowane s od lat zawody Pucharu 安iata, Pucharu Kontynentalnego i letniego Grand  Prix w skokach na igielicie, gdy skocznia jest pokryta nowoczesnym igielitem. Jest to w pe軟i nowoczesny obiekt. Powa積ym atutem tej skoczni jest fakt, 瞠 znajduje si wewn徠rz miasta, przez co zawsze jest pe軟a kibic闚. Zalet s tak瞠 du瞠 i 鈍ietnie zaprojektowane trybuny dla widz闚. Zaprojektowane je na 44 tysi帷e kibic闚. Dodatkow nowoczesn infrastruktur stanowi wyci庵 dla skoczk闚 i o鈍ietlenie. Powoduje ono, 瞠 na „Okurayamie” mo積a z powodzeniem skaka w nocy. Cz瘰to wiatr  utrudnia na niej zawody, ale jest to obiekt niezwykle pozytywnie oceniany przez skoczk闚.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 94 m, wysoko嗆 progu – 3,3 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 95 km/h. K徠 nachylenia progu – 11 stopni, k徠 nachylenia zeskoku – 37 stopni, Punkt K 120, punkt s璠ziowski – 138 m.

 

WIELKA KROKIEW im. Stanis豉wa Marusarza

Kraj: Polska

Data powstania: 1925 r.

Punkt konstrukcyjny: K 120

Rekordzista: Stefan Kaiser – AUSTRIA- 135,5 m (4 marca 2001 r.)

 

Skocznia Wielka Krokiew to z pewno軼i jeden z najpi瘯niejszych tego typu obiekt闚 na 鈍iecie. Naturalna, schowana w lesie, zas這ni皻a od podmuch闚 wiatru, zawsze „przyci庵a豉” najlepszych skoczk闚 na 鈍iecie. Tak jest  do dzisiaj.

Przedtem istnia豉 w Dolinie Jaworzynki  niedaleko Ku幡ic skocznia 30-metrowa. Szybko jednak zrodzi豉 si w Zakopanem potrzeba budowy wielkiej skoczni. Projektowali j in. Karol Stryje雟ki i szwedzki  in. Sellstroem. Budowa skoczni zacz窸a si w 1923 r. i trwa豉 dwa lata. Po raz pierwszy skakano na niej 22 marca 1925 r. Najd逝窺zy skok, b璠帷y pierwszym rekordem skoczni, a zarazem Polski, odda wtedy skoczek O.N. „Sok馧” Zakopane – Stanis豉w G御ienica – Sieczka. Osi庵n掖 36 metr闚. Potem kolejni mistrzowie narciarskich skok闚 pokonali na Krokwi „pi耩dziesi徠k”, „sze嗆dziesi徠k”, a na pocz徠ku lat sze嗆dziesi徠ych tak瞠 „setk”.

1929 - „FIS” po raz pierwszy

Na Krokwi trzykrotnie odby造 si konkursy skok闚 w ramach mistrzostw 鈍iata – po raz pierwszy w 1929, potem w 1939 i 1962 r. Pierwsze zawody „FIS – races” w Zakopanem zako鎍zy造 si 10 lutego 1929 r. otwartym konkursem na Krokwi, w kt鏎ym zwyci篹y najstarszy z braci Ruud闚, niezwykle  uzdolnionych skoczk闚 z Kongsbergu w Norwegii – Sigmund. Drugi by Johanson, a trzeci Vinjarengen – wszyscy  Norwegowie. Najlepszym Polakiem na tej imprezie okaza si Bronis豉w Czech, kt鏎y zaj掖 10 lokat. Poza konursem ustanowiono wtedy rekord skoczni – 66 m. Osi庵n掖 go Stanis豉w G御ienica-Sieczka.

1939 – Marusarz pi徠ym skoczkiem 鈍iata

Przed kolejnym „fisem”, rozegranym pod Tatrami od 11 do 19 lutego 1939 r., skoczni przebudowano. Na  wybiegu Krokwi odby豉 si ceremonia otwarcia mistrzostw 鈍iata. 19 lutego, w niedziel, kilkadziesi徠 tysi璚y kibic闚 przyby這 pod Krokiew, by ogl康a popisy najlepszych skoczk闚 鈍iata. Konkurs sta na bardzo wysokim poziomie. Zwyci篹y w nim Austriak Josef Bradl, startuj帷y w barwach  Niemiec, przed Birgerem Ruudem i Arnholdtem Kongsgaardem (obaj z Norwegii). Stanis豉w Marusarz by pi徠y, a 11. miejsce zaj掖 m這dziutki junior z klubu SN PTT – Jan Kula. Zawody zako鎍zy造 si wielkim sukcesem organizacyjnym. Na nast瘼ne skoki trzeba by這 poczeka a sze嗆 lat. Po zako鎍zeniu drugiej wojny 鈍iatowej skoczkowie wr鏂ili na Krokiew. Niestety  nie wszyscy. Ku pami璚i tych, kt鏎zy zgin瘭i, z inicjatywy sekretarza SN PTT Ignacego Bujaka, od 1946 r.  organizowano w Zakopanem Memoria im. Bronis豉wa Czecha w konkurencjach klasycznych. Gdy do陰czono do tak瞠 konkurencje alpejskie Memoria zyska drug patronk – Helen Marusarz闚n. By造  to zawody na 鈍iatowym poziomie, na kt鏎e przyje盥瘸li najlepsi zawodnicy 鈍iata, r闚ne najwi瘯szym zawodom w konkurencjach klasycznych na 鈍iecie, organizowanym w Falun, Lahti i Holmenkollen.

ζciak wyr闚na sukces Marusarza

Krokiew po raz kolejny  zyska豉 na mistrzostwa 鈍iata 1962 r. nowy, pi瘯ny wygl康. Gruntownie zmieniono jej profil, zbudowano wspania造 stadion, a po obu  stronach zeskoku metalowe trybuny dla widz闚. Autorem  zmian  by in. Jerzy Muniak, a nowoczensy pawilon na  zeskoku  zaprojektowa zakopia雟ki architek, by造 skoczek  klubu AZS Zakopane  - in. Stanis豉w Karpiel. Po raz pierwszy w historii mistrzostw 鈍iata w konkurencjach klasycznych rozegrano wtedy konkurs skok闚 na 鈔edniej skoczni. Startowa這 w nim 62 skoczk闚, a zwyci瞛c zosta Norweg Toralf  Engan. Wicemistrzem 鈍iata zosta murarz ze Szczyrku, wychowanek trenera Mieczys豉wa Kozdrunia – Antoni ζciak. Po pi瘯nych skokach na 67, 64,5 i 71,5 m ζciak zdoby srebrn 郾ie篡nk z wygrawerowanymi literami „FIS” – medal za wicemistrzostwo 鈍iata. Si鏚my by skoczek z Wis造 – Gustaw  Bujok. Natomiast na  Wielkiej Krokwi wygra Recknagel, kt鏎y skokiem na  103 metry ustanowi nowy rekord, przed Kamie雟kim z ZSRR i Niilo Halonenem z Finlandii. Polacy ponownie wypadli  nie幢e: sz鏀ty  by ζciak, a 鏀my Piotr Wala.

Puchary  安iata na Wielkiej Krokwi

Po raz pierwszy zawody pucharu 鈍iata w skokach narciarskich rozegrano w Zakopanem w 1980 r. Konkurs na 字edniej Krokwi odbywa si w trudnych warunkach atmosferycznych (najpierw odwil, potem wiatr halny). Zwyci篹y w nim skoczek zakopia雟kiej „Legii”, olimpijczyk – Stanis豉w Bobak. Dzie p騧niej skakano na Wielkiej Krokwi, gdzie 鈍ietnie pokaza si kolejny z naszych reprezentant闚, a obecnie drugi trener reprezentacji polskich skoczk闚 – Piotr Fijas. Po skokach na 113 i 113,5 m zwyci篹y on przed Bobakiem i Norwegiem Mobekkiem. Na nast瘼ne pucharowe zawody Zakopane czeka這 a 10 lat. Na Wielkiej Krokwi zwyci篹y jeden z najbardziej utytu這wanych skoczk闚 鈍iata - Jens Weissflog, drugi by Austriak Andreas Felder, a trzeci zawodnik norweski Fidjestoel. Polacy tym razem daleko.

Na Krokwi, jak ju by這 mowa,  zaczynali swoje kariery 鈍ietni zawodnicy. Tak by這 ze S這we鎍em Primo瞠m Peterk z klubu SK Triglav, kt鏎y 27 stycznia  1996 r. wygra tu pucharowy konkurs. Mia wtedy  nieca貫 17 lat i od tryumfu na Wielkiej Krokwi  rozpocz掖 sw鎩 zwyci瘰ki sezon na  skoczniach ca貫go 鈍iata. Ju w pierwszym skoku  pobi rekord skoczni i ustanowi nowy – 130 metr闚. Tego dnia dziewi徠e miejsce zaj掖 polski skoczek z Wis造 – Adam Ma造sz. Drugiego dnia najlepszym okaza si „Goldi”  - Andreas Goldberger, a Peterka musia tym razem zadowoli si drugim miejscem. Ma造sz by sz鏀ty. P馧 roku p騧niej, 17 i 18  stycznia 1998 r. najlepsi skoczkowie 鈍iata ponownie spotkali si w Zakopanem. Pierwszego  dnia najdalej skaka Norweg Kristian Brenden (99, 106 m), przed Janne Ahonenem  i Svenem Hannawaldem z Niemiec. Drugiego dnia zawod闚 dawn 鈍ietn form odnalaz Peterka (124 i 127 m), kt鏎y zwyci篹y przed Kazuyoshim Funakim z Japonii i Svenem Hannawaldem. W roku 1999 puchar 鈍iata odby si w Zakopanem dwukrotnie. 16 stycznia zwyci篹y Stefan Horngacher, przed Janne Ahonenem i Ingebrigtsenem, a w dzie potem Ahonen, przed Funakim i Horngacherem. Robert Mateja prowadzi po pierwszej serii. Niestety w drugiej odda kr鏒ki skok i nie odegra w konkursie wa積iejszej roli. Kolejne konkursy pucharu 鈍iata rozegrano na  Wielkiej Krokwi 18 i 19 grudnia 1999 r. Ich tryumfatorem okaza si superskoczek z niemieckiego Willingen – Martin Schmitt, Adam Ma造sz by 13. Po tym konkursie skocznia straci豉 homologacj FIS, kt鏎 odzyska豉 po przebudowie na Zimow Uniwersjad Zakopane 2001. Nowym rekordzist obiektu jest Austriak Stefan Kaiser - 135,5 m. Sw鎩  鈍ietny wynik osi庵n掖 4 MAARCA 2001 r. podczas Pucharu Kontynentalnego. Wielka Krokiew go軼i豉 te najlepszych skoczk闚 鈍iata podczas Pucharu 安iata, rozegranego tutaj od 18 do 20 stycznia 2002 r. W sobot 19 stycznia zwyci瞛c by Fin Matti Hautamaeki, a w niedziel Adam Ma造sz, kt鏎y po zwyci瘰twie uca這wa zeskok zakopia雟kiej ziemi. Konkursy ogl康a造 niespotykane dot康 t逝my, w sobot pod Krokiew przysz這 ok. 80, a w niedziel ok. 60 tysi璚y kibic闚. Takiej licznej widowni zawody Pucharu 安iata nie mia造 nigdy w historii.

Stanis豉w Marusarz „Dziadek” (1913 –1993) - patron skoczni

Skocznia nosi jego imi od 1988 r. Marusarz by czterokrotnym olimpijczykiem (1932,1936, 1948, 1952, a w 1956 r. otwiera olimpijski konkurs skok闚), wicemistrzem 鈍iata w skokach narciarskich z Lahti (1938), 21-krotnym mistrzem Polski w narciarstwie. W 1935 r. ustanowi na skoczni w Planicy rekordy 鈍iata w d逝go軼i skoku - 95  i 97 m. Reprezentowa barwy klub闚 SN PTT  i CWKS (od 1951r.). 皋軟ierz ruchu oporu i kurier tatrza雟ki, trener. Wielokrotny rekordzista Wielkiej Krokwi. Za  篡cia sta si niemal legendarn postaci polskiego  narciarstwa.

Dane techniczne: d逝go嗆 rozbiegu – 91 m, wysoko嗆 progu – 3 m, 鈔ednia pr璠ko嗆 na progu – 92 km/h, k徠 nachylenia progu – 10,5 stopnia, k徠 nachylenia zeskoku – 35 stopni, Punkt K 120 m, punkt s璠ziowski – 134 m, widownia do 40 tysi璚y kibic闚.

 

Rekordzi軼i Krokwi:

 

1925 – Stanis豉w G御ienica-Sieczka – 36 m, 1926 – Tadeusz Zaydel – 40,5 m, 1927 – J霩ef Lankosz – 47, 49,5 m, 1928 – Bronis豉w Czech – 61 m, 1929 – Bronis豉w Czech – 63 m, 1929 – Stanis豉w G御ienica-Sieczka – 66 m, 1934 – Stanis豉w Marusarz – 74 m, 1935 – Reidar Andersen (Norwegia) – 76 m, 1939 – Sepp Bradl (Niemcy) – 80 m, Birger Ruud (Norwegia) – 81,5 m, 1948 – Stanis豉w Marusarz – 83,5 m, 85 m, 1955 – Antoni Wieczorek – 86,5 m, 1956 – Harry Glass (NRD) – 88 m, 1961 – Karl Schramm (NRD) – 98,5 m, Niko豉j Szamow (ZSRR) – 99,5 i 100 m, 1962 – Helmut Recknagel (NRD) – 103 m, 1966 – Horst Queck (NRD) – 105,5 m, 1967 – Ji鷡 Ra隕a (Czechos這wacja) i J霩ef Kocyan – 107,5 m, 1968 – J霩ef Przyby豉 – 108,5 m, 109 m, 1969 – Manfred Wolf (NRD) – 111,5 m, 1971 – Hans Schmid (Szwajcaria) – 112 m, 1973 – Tadeusz Pawlusiak – 113 m, 1975 – Marek Pach – 114 m, Stanis豉w Bobak – 115,5 m, 1978 – Tapio Korhonen (Finlandia) – 116 m, 1979 – Piotr Fijas – 116, 5 m. 1985 – Piotr Fijasa – 117 m, Ji鷡 Malec (Czechos這wacja) – 119 m, 1986 – Jan Kowal – 122,5 m, 1987 – Jan Kowal – 123 m, 1992 – Zbigniew Klimowski – 124 m, 1995 - Arne Vorvik (Norwegia) – 128 m, 1996 – Primo Peterka (S這wenia) – 130 m, 1996 – Aleksander Bojda – 130,5 m, 2001 – Stefan Kaiser (Austria) – 135,5 m.

 

Opracowa Wojciech Szatkowski

 

 

W opracowaniu o skoczni wykorzystano nast瘼uj帷e materia造: Arbook, 1947 – 1992 Svenska Skidspelen, Fran Sundsvall, Ski - Jumpings FIS statistics 2000/2001, materia造 z Muzeum Narciarstwa w Holmenkollen oraz materia造 od p. Harryego B鐰 (Jakobstad w Finlandii), W. Biedro, Na 鈍iatowych skoczniach i trasach, Krosno 2000 oraz informacje ze strony www.skokinarciarskie.com.i stron www. po鈍i璚onych poszczeg鏊nym skoczniom.

 

SKOKI NARCIARSKIE NA ZIMOWYCH  IGRZYSKACH OLIMPIJSKICH

Skoki narciarskie rozgrywane s od pierwszych Zimowych Igrzysk Olimpijskich w Chamonix w 1924 r. A do igrzysk w Squaw Valley w roku 1960 rozgrywany w programie olimpijskim by tylko jeden konkurs na du瞠j skoczni. Od 1964 r. i igrzysk w austriackim Innsbrucku rozgrywano dwa – na skoczni 鈔edniej i du瞠j, najpierw na skoczniach K 70 i  K 90, a a obecnie K 90 i K 120. W roku 1988 na Zimowej Olimpiadzie w Calgary dodano jeszcze  konkurs dru篡nowy. Marzeniem  ka盥ego skoczka jest olimpijskie z這to, a tytu mistrza olimpijskiego jest cenniejszy ni sam medal wykonany z tak cennego kruszcu. Oznacza co wi璚ej - przej軼ie do historii 鈍iatowego narciarstwa.

Liczy豉 si wszechstronno嗆

W latach 1924 – 36 skoki narciarskie zdominowali zawodnicy z Norwegii. Pierwszym z nich by Thorleif Haug. Zosta on „kr鏊em nart” i bohaterem I Zimowych Igrzysk, rozegranych w lutym 1924 r.  w Chamonix. Zwyci篹y prawie we wszystkich konkurencjach - biegu na 18 km, morderczym maratonie narciarskim na 50 km i w kombinacji norweskiej. Jak wida powszechna by豉 w tym okresie wszechstronno嗆 zawodnik闚, kt鏎zy opr鏂z skok闚 startowali w biegach narciarskich i konkurencjach alpejskich. Specjalizacja rozpocz窸a si dopiero w latach pi耩dziesi徠ych.

Tylko w skokach Haug uleg swoim znakomitym rodakom – Jacobowi Thullin Thamsovi i Narva Bonna. Thams zosta pierwszym mistrzem olimpijskim w historii skok闚 narciarskich i zwyci篹y po dw鏂h r闚nych skokach na odleg這嗆 49 metr闚. Narve Bonna mia 47,5 i 49 m, a trzeci Haug dwa skoki po 44 metry. W Chamonix startowali te Polacy – Andrzej Krzeptowski i Franciszek Bujak. Krzeptowski by 21 w konkursie skok闚, na 27 startuj帷ych, a Bujak w czasie treningu mia tak ci篹ki upadek, 瞠 ju nie wystartowa. Tak wypad豉 inauguracja polskich skoczk闚.

Bohaterem skoczni olimpijskiej w St. Moritz, podczas II Zimowych Igrzysk 1928 r., by kolejny Norweg Alf Andersen, kt鏎y zwyci篹y po skokach na 60 i 64 metry. Drugi by Sigmund Ruud, po skokach na 57,5 i 62,5 m. By to pierwszy z tr鎩ki s造nnych braci Ruud闚, a trzecie miejsce zaj掖 zawodnik z Czechos這wacji – Rudolf Purkert (57 i 59,5 m). Jego medal na d逝gie lata pozosta jedynym wydartym Skandynawom w konkurencji narciarskich lot闚. Najlepszy z polskich skoczk闚 – Aleksander Rozmus (SN PTT Zakopane) zaj掖 25 miejsce. Zawodnicy skakali w tym okresie stylem „telemarkowym”, stopniowo zwi瘯szaj帷 wychylenie do przodu. Da這 to podwaliny pod nowy styl skakania na nartach, zwany „aerodynamicznym”.

Era Birgera Ruuda

By „kr鏊em skoczni” ca貫go  鈍iata przez ponad 10 lat. Birger Ruud urodzi si w 1911 r. w Kongsbergu w Norwegii. Z sympatii dla swojej rodzinnej miejscowo軼i zawsze startowa w czapce z przyszyt do niej liter „K”, jak Kongsberg. Skaka pi瘯nie stylowo i bardzo daleko. Zreszt nie tylko on, gdy 鈍ietnymi skoczkami i olimpijczykami byli tak瞠 jego bracia – starszy Sigmund, kt鏎y zwyci篹y skoki w Zakopanem podczas mistrzostw 鈍iata w 1929 r., oraz m這dszy Asbjoern, tocz帷y pasjonuj帷e pojedynki na skoczniach Polski, Norwegii i Finlandii z naszym Stanis豉wem Marusarzem.

To w豉郾ie Ruud, jako jeden z pierwszych skoczk闚, stopniowo wyeliminowa ruchy r彗 w powietrzu. Wykonywa dwa lub trzy p造nne ruchy r彗, a po  osi庵ni璚iu wysokiego pu豉pu lotu przenosi je p造nnym ruchem do przodu. Styl ten nazywano p騧niej lotem „jask馧ki”. Birger Ruud by mistrzem olimpijskim w skokach w 1932 r . w Lake Placid oraz powt鏎zy ten sukces w 1936 w Garmisch-Partenkirchen.

Olimpijski konkurs skok闚 w Lake Placid (1932) odbywa si w fatalnych warunkach. Na zeskoku utworzy這 si spore jeziorko z wytopionego 郾iegu i b這ta, w kt鏎ym l康owali zawodnicy. W tak trudnych warunkach liczy豉 si technika, kt鏎 pokazali Norwegowie. Ruud uzyska 66,5 i 69 m i zosta mistrzem olimpijskim, przed swymi rodakami -  Hansem Beckiem i Kaare Wahlbergiem. Spo鈔鏚 Polak闚 najlepszy by Bronis豉w Czech, kt鏎y zaj掖 12 miejsce,  a 17 lokat wywalczy debiutuj帷y na Zimowych Igrzyskach Stanis豉w Marusarz.

Zimowe Igrzyska w Garmisch-Partenkirchen (1936) mia造 zas造n望 z tego, 瞠 olimpijski konkurs skok闚 ogl康a這 a 150 tysi璚y kibic闚, co by這 absolutnym rekordem w historii zawod闚 olimpijskich. W鈔鏚 faworyt闚, obok braci Ruud i pozosta造ch Norweg闚, Szweda Erikssona i Bradla by wymieniany zawodnik z Zakopanego – Stanis豉w Marusarz. Walczy z najlepszymi na 鈍iecie jak r闚ny z r闚nym. W pierwszym skoku uzyska 73 metry, a w drugim jeszcze wi璚ej – 75,5 metra i zaj掖 pi徠e miejsce. A do czas闚 Wojciecha Fortuny by to najlepszy wynik polskiego skoczka. Mistrzem olimpijskim po raz drugi zosta Birger Ruud. Zaraz za nim by Szwed Eriksson, po najd逝窺zych w konkursie skokach na 76 metra. Ruud pokona go tylko o 1,5 punktu. Mimo, 瞠 mia kr鏒sze skoki od Szweda, to s璠ziowie znacznie wy瞠j ocenili jego styl. Br您owy medal zdoby Norweg Reidar Andersen.

Opr鏂z wyczyn闚 sportowych Ruud zas造n掖 jako trener grupy zawodnik闚, nazywanych „ch這pcami z Kongsbergu”. Zwraca uwag na przygotowanie akrobatyczne zawodnik闚 oraz na styl ich skok闚. W czasie II wojny 鈍iatowej za udzia w zakazanych przez naje寮嬈 zawodach w skokach narciarskich zosta na okres p馧 roku osadzony w obozie koncentracyjnym pod Oslo.

W 1948 r. odbywa造 si Zimowe Igrzyska w St. Moritz. Pocz徠kowo w Norweskim Zwi您ku Narciarskim nie brano go pod uwag w momencie ustalania sk豉du norweskiej ekipy. Jednak Ruud przyjecha do Szwajcarii na zaproszenie organizator闚 igrzysk i podczas otwarcia skoczni olimpijskiej odda wyj徠kowo d逝gi i pi瘯ny stylowo skok. W闚czas zosta w陰czony do reprezentacji Norwegii i zdoby sw鎩 kolejny olimpijski medal, tym razem srebrny, za rodakiem – Peterem Hugstedem. Odda skoki na 64 i 67 metr闚. Z Polak闚 27 by Stanis豉w Marusarz, a 33 Jan Kula.

Norwegowie kontra Finowie

Kolejne Zimowe Igrzyska Olimpijskie rozegrano w stolicy 鈍iatowego narciarstwa – Norwegii. Olimpijski ogie przyniesiono do Oslo z g鏎 Telemarku, gdzie urodzi si pionier narciarskich skok闚 Sondre Nordheim. 22 lutego 1952 r. prawie 180 tysi璚y widz闚 ogl康a這 olimpijski konkurs na skoczni w Holmenkollen. Tym razem w skokach nie wystartowa przedwojenny mistrz – Birger Ruud, kt鏎y na skoczni „Hannibal” w rodzinnym Kongsbergu z豉ma obojczyk. Punkt krytyczny olimpijskiego obiektu wynosi 71 m. Najlepsi skakali w granicach rekordu – Norweg Thorbjoern Falkanger mia 68 m, jego rodak Arnfinn Bergmann o p馧 metra mniej. W drugiej serii 68 m osi庵n掖 Bergmann i on zosta mistrzem olimpijskim przed Falkangerem, a br您owy kr捫ek przypad zawodnikowi szwedzkiemu – Karlowi Halmstromowi (mia skoki o d逝go軼i 67 i 65,5 m). W konkursie wzi窸o udzia czterech Polak闚: 24 by Antoni Wieczorek, 27 – Stanis豉w Marusarz, 33 – Jakub W璕rzynkiewicz i 39 – Leopold Tajner.

Po okresie zdecydowanej dominacji Norweg闚 „przebudzili” si Finowie. Wprowadzili oni zmiany w stylu narciarskich skok闚. Stopniowo wyeliminowali prac r彗 w powietrzu. Podczas trening闚 po這篡li g堯wny nacisk na moment odbicia. Na wyniki nie trzeba by這 d逝go czeka. Podczas Zimowych  Igrzysk w Cortinie d Ampezzo (1956),  najlepszy na skoczni „Italia” okaza si Fin Antti Hyv酺inen, przed swym rodakiem Aulisem Kallakorpi i Harry Glassem z NRD.  Hyv酺inen  zapewni sobie zwyci瘰two d逝gim bardzo drugim skokiem na odleg這嗆 84 m. Z Polak闚 najlepiej spisa si W豉dys豉w Tajner (16 miejsce), Andrzej  G御ienica-Daniel by 20, 25 Roman G御ienica-Sieczka. Warto doda, 瞠 honoru otwarcia olimpijskiego konkursu dost徙i Stanis豉w Marusarz. To by造 ju jego pi徠e Zimowe Igrzyska!

Norwegowie, kt鏎zy pozostali przy stylu zademonstrowanym w 1952 r. w Oslo ponie郵i zdecydowan pora磬. Natomiast Finowie nadal pracowali nad odbiciem i nad zwi瘯szeniem wychylenia w drugiej fazie lotu. By這 to apogeum stylu aerodynamicznego. Zw豉szcza najlepszy skoczek Finlandii – Matti Piettikainen demonstrowa nowy styl skoku, wyeliminowa prac r彗 podczas lotu i zaraz po odbiciu przenosi ramiona do ty逝 i w tej pozycji utrzymywa je a do momentu kulminacyjnego lotu, a nast瘼nie przenosi je wyprostowane lekko w prz鏚 i w bok. Takie u這瞠nie ramion pomaga這 zachowa r闚nowag podczas l康owania.

„Orze Turyngii” najlepszy w Squaw Valley

W tym okresie zarysowa si bardzo du篡 post瘼 w skokach narciarskich. Do walki ze Skandynawami w陰czyli si skoczkowie z ZSRR, Czechos這wacji, Austrii, Szwajcarii, Polski, a szczeg鏊nie z Niemieckiej Republiki Demokratycznej. W鈔鏚 nich najlepszy okaza si Helmut Recknagel, zwany w prasie sportowej „or貫m Turyngii”.

Skaka pi瘯nie stylowo i bardzo daleko, a przy tym 鈍ietnie technicznie. Po wybiciu z progu trzyma r璚e wzd逝 cia豉 a do momentu osi庵ni璚ia punktu kulminacyjnego. Wtedy wyci庵a je przed siebie. Pochodz帷y z Turyngii Helmut Recknagel zosta mistrzem olimpijskim ze Squaw Valley (1960), po skokach na 93,5 i 84,5 m, przed Finem Niilo Halonenem (92.5 i 83,5 m) i Otto Leodolterem z Austrii (88,5 i 83,5 m). Recknagel by pierwszym, kt鏎y wyrwa z這ty medal olimpijski zawodnikom skandynawskim.

Recknagel by te mistrzem 鈍iata na Wielkiej Krokwi w Zakopanem  i trzykrotnym zwyci瞛c Turnieju Czterech Skoczni. By te pierwszym skoczkiem spoza Norwegii, kt鏎y wygra zawody w Holmenkollen (1957). By z zawodu weterynarzem, a obecnie za這篡 w Niemczech w豉sn niedu膨 firm.

W Innsbrucku i Grenoble

Podczas Zimowych Igrzysk w Innsbrucku (1964) zdecydowanych faworyt闚 do olimpijskiego  z這ta nie by這. Na skoczni 鈔edniej najdalej skaka Fin Veikko Kankkonen (80 i 79 m) ale tu za nim by這 dw鏂h 鈍ietnych skoczk闚 z Norwegii – Toralf Engan (79 i 79 m) i Torgeir Brandtzaeg. Na du瞠j skoczni zwyci瞛c okaza si Engan. Odda skoki na 93,5 i 90, 5 m, kt鏎e da造 mu olimpijskie z這to. Do walki o czo這we lokaty w陰czy si uzdolniony Polak – J霩ef Przyby豉, zwany w krajowej prasie sportowej „beskidzkim jastrz瑿iem”. Odda dwa 豉dne skoki – 92, 87,5 m, ale niestety, trzeci – na 74,5 m, by za kr鏒ki, by marzy o wy窺zej lokacie. Jego dziewi徠e miejsce na skoczni „Bergisel” by這 jednak potwierdzeniem przynale積o軼i do 鈍iatowej czo堯wki.

Tak瞠 podczas Zimowych Igrzysk w Grenoble (1968) faworyt闚 do medalu by這 przynajmniej kilku. Fachowcy najbardziej liczyli na 鈍ietnego Norwega – Bjoerna Wirkol. Niespodziank by z這ty medal na skoczni siedemdziesi璚iometrowej, zdobyty przez skoczka z Czechos這wacji Ji鷡 Ra隕, przed Austriakami - Bachlerem i Preimlem. Do sensacji dosz這 tak瞠 na du篡m obiekcie, gdzie zwyci篹y zawodnik ZSRR W豉dimir Bie這usow. W pierwszej kolejce osi庵n掖 101,5 m, a w drugiej 98,5 m. Z polskich skoczk闚 ponownie najlepiej zaprezentowa si J霩ef Przyby豉, kt鏎y mimo kontuzji nogi, by 14 w konkursie na du瞠j skoczni. Inni nasi reprezentanci wypadli znacznie poni瞠j oczekiwa.

Z這ty skok Wojciecha Fortuny

Przed Zimowymi Igrzyskami w Sapporo (1972) liczy這 si przynajmniej kilku skoczk闚. Fantastyczny sezon przedolimpijski mia Japo鎍zyk Yukio Kassaya, kt鏎y zwyci篹y w trzech z czterech konkurs闚 rozegranych w ramach Turnieju Czterech Skoczni. Opr鏂z niego liczyli si Ingolf Mork z Norwegii, Szwajcar Walter Steiner, Fin Kaeyko, skoczkowie z NRD i kilku innych. Jak mia豉 pokaza historia nie oni jednak mieli si璕n望 po olimpijskie z這to. Tym razem mia這 ono polecie do Polski. Wojciech Fortuna mia 19 lat i przed Sapporo nie odni鏀 w swojej karierze 瘸dnego wi瘯szego sukcesu sportowego. Wi璚ej, nie by przewidywany do reprezentacji wyje盥瘸j帷ej do Sapporo. Trener kadry narodowej Janusz Fortecki wiedzia o rosn帷ej formie swojego podopiecznego i zaryzykowa. Ostatnie eliminacje przedolimpijskie odby造 si na Wielkiej Krokwi w Zakopanem i Fortuna je wygra. Zosta w陰czony do reprezentacji Polski. Jak si mia這 okaza by to przys這wiowy „strza w dziesi徠k”. Ju podczas konkursu na skoczni 鈔edniej zaprezentowa si bardzo dobrze, zdobywaj帷 sz鏀te miejsce. Zwyci瞛c by wspomniany ju wcze郾iej Yukio Kassaya, a pozosta貫 dwa medale zdobyli jego koledzy z reprezentacji Japonii: Akitsugu Konno i Seiji Aochi. 11 lutego 1972 r. mia by dniem kolejnego tryumfu japo雟kich skoczk闚. Ale na rozbiegu skoczni Okurayama pokaza si filigranowy ch這pak z numerem 29 – Wojciech Fortuna. Intuicyjnie i idealnie trafi w pr鏬 i polecia na 111 m skoczni. Jego skok by nokautem dla ca貫j elity najlepszych na 鈍iecie. Mimo kr鏒kiego skoku w drugiej serii (zaledwie 87,5 m) i nerwowego l康owania Fortuna utrzyma i obroni tytu mistrza olimpijskiego. By to pierwszy i jak dot康 jedyny z這ty medal olimpijski w historii polskiego narciarstwa, a zarazem setny medal w historii polskiego sportu.

W Innsbrucku i Lake Placid

Do Zimowych Igrzysk w Innsbrucku (1976) najlepeij przygotowa豉 si ekipa Austrii. Na 鈔edniej skoczni w Seefeld zwyci篹y jednak nie Austriak lecz Hans Georg Aschenbach z NRD po skokach na 84,5 i 82 m, wyprzedzaj帷 o nieca貫 6 punkt闚 – Johena Danneberga, a trzecie miejsce zaj掖 Karl Schnabl – najlepszy z Austriak闚. W drugim konkursie na du瞠j skoczni „Bergisel” odnalaz swoj form Anton Innauer i Karl Schnabl. W pierwszej serii po pi瘯nym technicznie skoku na 102,5 m obj掖 zdecydowane prowadzenie. Schnabl skoczy kr鏂ej o pi耩 metr闚, ale w drugiej serii pofrun掖 na 97 m i zdoby z這ty medal. Drugi by Innauer, a trzeci zawodnik z NRD – Henry Glass. Spe軟i造 si wi璚 marzenia austriackich kibic闚 o olimpijskim z這cie, a zwyci瘰cy skoczkowie austriaccy pow璠rowali na ramiona swoich wiernych kibic闚. Polacy wypadli w Innsbrucku s豉bo. Start olimpijski zupe軟ie nie wyszed Stanis豉wowi Bobakowi, kt鏎y by dopiero 28, a jeszcze s豉biej wypadli Pawlusiak i Krzysztofiak.

W Lake Placid (1980)  ponownie bardzo wysok dyspozycj pokazali skoczkowie austriaccy. Na 鈔eniej skoczni olimpijskiej najdalej i najpi瘯niej skaka Innauer, drugi by Deckert z Niemiec, a trzeci skoczek japo雟ki – Hirokazu Yagi. Dobre, dziesi徠e miejsce wywalczy Stanis豉w Bobak, kt鏎y po pierwszej kolejce by czwarty, ale drugi, kr鏒szy skok zadecydowa o jego lokacie. Na du篡m obiekcie odby si pojedynek Fin闚 i Austriak闚, z kt鏎ego zwyci瘰ko wyszed Fin Youko Toermaenen, ze skokami na 114,5 i 117 m, przed Neuperem, a trzeci by kolejny Fin – Jari Puikkonen. Piotr Fijas zaj掖 14 miejsce po skokach na 107 i 101 m. Najlepszym skoczkiem Zimowych Igrzysk w Lake Placid okaza si Anton Innauer z Austrii.

Genialny Matti Nykaenen

Nazywano go „lataj帷ym Finem”. Po latach jeden z zawodnik闚 powiedzia: - My鄉y si uczyli skakania, a Nykaenen urodzi si z t umiej皻no軼i. Matti Nykaenen jest jedynym skoczkiem, kt鏎y w historii Zimowych Igrzysk Olimpijskich zdoby trzy z這te medale. Sta這 si tak w Calgary w roku 1988. Skaka fantastycznie i wygrywa zawody z ogromn przewag, kt鏎a na 鈔edniej skoczni w Calgary wynios豉 17 punkt闚, a na du瞠j -  16,5 punktu. Z kolei w Sarajewie (1984) na skoczni Male Polje wygra z wicemistrzem olimpijskim – Jensem Weissflogiem z przewag 17,5 punktu, co jest najwi瘯sz r騜nic pomi璠zy z這tym i srebrnym medalist olimpijskim w historii tej dyscypliny. Warto doda, 瞠 na 鈔edniej skoczni w sarajewie 鈍ietn 7 lokat wywalczy polski skoczek – Piotr Fijas, obecnie drugi trener reprezentacji polskich skoczk闚.

Lista jego sukces闚 jest bardzo d逝ga. Zdoby w sumie 5 medali olimpijskich – 4 z這te i jeden srebrny. Na mistrzostwach 鈍iata zdoby a 13 medali, w tym 5 z這tych. Do Nykaenena nale篡 tak瞠 rekord wygranych konkurs闚 Pucharu 安iata – wygra a 46 razy, a 77 razy stan掖 na podium. By te rekordzist 鈍iata. Koniec jego kariery nast徙i r闚nolegle ze zmianami w stylu skakania. Nykaenen nie potrafi sobie da rady ze stylem „V”. Karier zako鎍zy w 1991 r. po mistrzostwach 鈍iata w Val di Fiemme, gdzie na du瞠j skoczni zaj掖 dopiero 50 miejsce. Sko鎍zy ze skokami, gdy mia zaledwie 27 lat.

Albertville w stylu „V”

Bohaterem skok闚 narciarskich w Albertville by m這dziutki skoczek fi雟ki Toni Nieminen, kt鏎y na obydwu skoczniach olimpijskich stoczy porywaj帷y pojedynek z zawodnikami austriackimi. Na 鈔edniej skoczni zwyci篹y Ernst Vettori, a kolejny z m這dych – Austriak Martin Hoellwarth by drugi. Natomiast na du瞠j skoczni Nieminen by nie do pokonania. Jego skoki na 122 i 123 m by造 najd逝窺zymi w konkursie. Natomiast w konkursie dru篡nowym faworyzowani Austriacy przegrali olimpijskie z這to w konfrontacji z Finami. Najlepszym skoczkiem tej olimpiady okaza si Nieminen, kt鏎y zdoby dwa z這te medale i jeden br您owy. Warto nadmieni, 瞠 Fin jest najm這dszym mistrzem olimpijskim w historii skok闚. Gdy stawa na najwy窺zym podium w Albertville mia zaledwie 16 lat! Jedynym polskim skoczkiem w Albertville by Zbigniew Klimowski. Warto doda, 瞠 na tej olimpiadzie 鈍i璚i triumfy nowy styl skakania, zwany stylem „V”. Skoczkowie skacz帷y stylem „klasycznym” nie mieli ju szans i musieli si przestawi na zupe軟ie dla nich nowy styl skakania. Ci kt鏎zy nie potrafili musieli zej嗆 ze sportowej areny.

Jens Weissflog  i Espen Bredesen zwyci篹aj w Lillehammer

Jest jedynym zawodnikiem w historii skok闚 narciarskich, kt鏎y zdobywa z這te medale skacz帷 r騜nymi stylami. W Sarajewie wyskaka z這to na skoczni 鈔edniej, wyprzedzaj帷 w klasyfikacji Matti Nykaenena. Gdy nasta styl „V” d逝go nie potrafi da sobie  rady z nowym sposobem skakania. Wielu m闚i這, 瞠 Weissflog si sko鎍zy. I wtedy w豉郾ie, po 10 latach od z這tego medalu z Sarajewa, tym razem w Lillehammer, Weissflog zwyci篹y na du瞠j skoczni. Mimo i w pierwszej serii bardzo d逝gim skokiem popisa si Bredesen – mia 135,5 m, w drugiej Weissflog pokaza wspania豉 klas i po locie na 133 metry zdoby olimpijskie z這to wyprzedzaj帷 Norwega o osiem punkt闚. Trzeci by Austriak Andreas Goldberger. Na 鈔edniej skoczni gospodarze Igrzysk liczyli na rehabilitacj Norweg闚. I uda這 si. Szcz窷cie u鄉iechn窸o si do norweskich skoczk闚 i w konkursie zwyci篹y Bredesen przed Lasse Ottesenem, a br您owy medal zdoby Dieter Thoma. Dla Norweg闚 zwyci瘰two Bredesena by這 tym bardziej cenne, 瞠 po raz pierwszy od 1964 r. norweski skoczek zdoby olimpijskie z這to. W konkursie dru篡nowym zwyci篹yli Niemcy (Weissflog, Duffner, Thoma i Jaekle. Wielka tragedi prze篡 skoczek Japo雟ki Masahiko Harada, kt鏎y nie wytrzyma presji i w drugiej serii skoczy tylko 97,5. Japo鎍zycy musieli zadowoli si olimpijskim srebrem, a br您 wyskakali Austriacy.

Nagano i Salt Lake City

Zimowe Igrzyska w Nagano (1998) rozpocz窸y si od konkursu skok闚 na 鈔ednim obiekcie. Z這to wywalczy Fin Jani Soininen, srebro Funaki, a br您 Austriak Widhoelzl. Na olimpijskiej du瞠j skoczni w Hakubie zwyci篹y najlepszy w tym okresie skoczek japo雟ki – Kazuyoshi Funaki. Skaka jak zwykle pi瘯nie stylowo, ale i bardzo daleko. Skoki na 126,5 i 132,5 m da造 mu zdecydowane zwyci瘰two. Srebro wywalczy fi雟ki skoczek Jani Soininen, a br您 po fantastycznym skoku na 136 m wywalczy kolejny Japo鎍zyk, Masahiko Harada. Rywalizacja dru篡nowa odbywa豉 si w 郾ie積ej zamieci. Tym razem szcz窷cie u鄉iechn窸o si do Japo鎍zyk闚, kt鏎zy zw豉szcza za spraw fantastycznego skoku Harady na 137 m, osi庵n瘭i z這to, przed zespo貫m Niemc闚 i Austriakami. Spo鈔鏚 Polak闚 najlepiej w Nagano wypad zakopia鎍zyk Wojciech Skupie, kt鏎y na du篡m obiekcie po skokach na 117,i 125,5 m zaj掖 dobre 11 miejsce. Robert Mateja by 20. Kompletnie zawi鏚 Adam Ma造sz, kt鏎y na obydwu skoczniach znalaz si poza czo這w pi耩dziesi徠k najlepszych. W konkursie dru篡nowym Polacy wywalczyli 鏀me miejsce.

Salt Lake City (2002) mia這 dla nas Polak闚 znaczenie szczeg鏊ne. Wreszcie po 30 latach od pami皻nego skoku Wojciecha Fortuny w Sapporo mieli鄉y nadzieje na olimpijski medal. Pok豉dali鄉y je w Adamie Ma造szu, kt鏎y wspaniale prezentowa si w sezonie przedolimpijskim i by zwyci瞛c Pucharu 安iata w 2001 roku. Trener Apoloniusz Tajner wytypowa do startu olimpijskiego sze軼iu skoczk闚: Adama Ma造sza, Roberta Matej, Wojciecha Skupnia, ㄆkasza Kruczka, Tomasza Pochwa喚 i Tomis豉wa Tajnera. 10 lutego odby si konkurs na skoczni K 90. Sam Adam Ma造sz przed wyjazdem olimpijskim zapowiada, 瞠 satysfakcjonuje go medal ka盥ego koloru. W walk Ma造sza z Hannawaldem zupe軟ie nieoczekiwanie wmiesza si m這dziutki Szwajcar Simon Amman. On w豉郾ie obj掖 prowadzenie po pierwszej serii skokiem na 98 metr闚, Hannawald by drugi – mia 97 m. Ma造sz osi庵n掖 w pierwszej serii najd逝窺zy skok – 98,5 m, ale ledwo usta l康owanie. Jak si p騧niej okaza這 l康owa w miejscu upadku Noriaki Kasai i o ma這 co a nie upad. Niestety s璠ziowie ocenili ten skok nisko. W drugiej serii Ma造sz mia 鈍ietny skok na 98 metr闚, za kt鏎y otrzyma nawet not marze – 20 punkt闚.  Hannawald po fantastycznym locie osi庵n掖 99 metr闚 (by to najd逝窺zy skok w konkursie), a Amman mia 98,5 m i zdoby olimpijskie z這to. A my po 30 latach mieli鄉y olimpijski br您.

Konkurs na skoczni K 120 by kolenym pojedynkiem wielkiej tr鎩ki: Ammana, Hannawalda i Ma造sza. Bezkonkurencyjny okaza si po raz drugi Amman, zdobywaj帷 sw鎩 drugi z這ty medal olimpijski. Natomiast bardzo za瘸rta by豉 walka o srebro. Hannawald ci庵n掖 skok tak d逝go, 瞠 za p騧no l康owa i mia upadek. Spad na czwarte miejsce. Drugi by Adam Ma造sz, a trzeci Fin Matti Hautamaeki. W konkursie dru篡nowym 0,1 punktu zadecydowa這 o zwyci瘰twie Niemc闚 nad Finami. Polacy (Ma造sz, Mateja, Pochwa豉, Tajner) zaj瘭i sz鏀te miejsce. Na miar oczekiwa.

 

Najlepsi skoczkowie w historii Zimowych Igrzysk Olimpijskich

 

Nazwisko - pa雟two

Z這te medale

Srebrne

medale

Br您owe medale

RAZEM

1. Matti Nykaenen (Finlandia)

3

1

0

4

2. Birger Ruud (Norwegia)

2

1

0

3

2. Jens Weissflog (NRD/Niemcy)

2

1

0

3

 

Mistrzowie i medali軼i olimpijscy na du瞠j skoczni 1924 - 2002

 

1924

Chamonix – I ZIO

Jacob Thullin - Thams (Norwegia)

Narve Bonna (Norwegia)

Anders Haugen (USA)

1928

St. Moritz – II ZIO

Alf Andersen (Norwegia)

Sigmund Ruud (Norwegia)

Rudolf Purkert (Czechos這wacja)

1932

Lake Placid – III ZIO

Birger Ruud (Norwegia)

Hans Beck (Norwegia)

Kaare Wahlberg (Norwegia)

1936

Garmisch-Partenkirchen – IV ZIO

Birger Ruud  (Norwegia)

Sven Eriksson (Szwecja)

Reidar Andersen (Norwegia)

1948

St. Moritz – V ZIO

Petter Hugstedt (Norwegia)

Birger Ruud (Norwegia)

Thorleif Schjeldrup (Norwegia)

1952

Oslo – VI ZIO

Arnfinn Bergmann (Norwegia)

Torbjoern  Falkanger (Norwegia)

Karl Holmstoem (Szwecja)

1956

Cortina d Ampezzo – VII ZIO

Antti Hyvarinen (Finlandia)

Aulis Kallakorpi (Finlandia)

Harry Glass (NRD)

1960

Squaw Valley- VIII ZIO

Helmut Recknagel (NRD)

Niilo Halonen (Finlandia)

Otto Leodolter (Austria)

1964

Innsbruck  - IX ZIO

Toralf Engan (Norwegia)

Veikko Kankkonen (Finlandia)

Torgeir Brandtzaeg (Norwegia)

1968

Grenoble-  X ZIO

W豉dimir Bie這usow (ZSRR)

Jiri Raska (Czechos這wacja)

Lars Grini (Norwegia)

1972

Sapporo-  XI ZIO

Wojciech Fortuna (POLSKA)

Walter Steiner (Szwajcaria)

Rainer Schmidt (NRD)

1976

Innsbruck – XII ZIO

Karl Schnabl (Austria)

Anton Innauer (Austria)

Henry Glass  (NRD)

1980

LakePlacid  -  XIII ZIO

Jouko T顤m鄚en (Finlandia)

Hubert Neuper (Austria)

Jari Puikkonen (Finlandia)

1984

Sarajewo- XIV ZIO

Matti  Nykaenen (Finlandia)

Jens Weissflog (NRD)

Pavel Ploc (Czechos這wacja)

1988

Calgary- XV ZIO

Matti  Nykaenen (Finlandia)

Erik Johansen (Norwegia)

Matjaz Dabelak (Jugos豉wia)

1992

Albertville – XVI ZIO

Toni Nieminen (Finlandia)

Martin Hoellwarth (Austria)

Heinz Kuttin (Austria)

1994

Lillehammer- XVII ZIO

Jens Weissflog (Niemcy)

Espen Bredesen (Norwegia)

Andreas Goldberger (Austria)

1998

Nagano – XVIII ZIO

Kazuyoshi Funaki (Japonia)

Jani Soininen  (Finlandia)

Masahiko Harada (Japonia)

2002

Salt Lake City – XIX ZIO

Simon Amman (Szwajcaria)

Adam Ma造sz (Polska)

Matti Hautamaeki  (Finlandia)

 

Mistrzowie i medali軼i olimpijscy na 鈔edniej  skoczni 1964 - 2002

 

1964

Innsbruck – IX ZIO

Veikko Kankonen (Finlandia)

Torlaf Engan (Norwegia)

Torgeir Brandtzaeg (Norwegia)

1968

Grenoble – X ZIO

Jiri Raska (Czechos這wacja)

Reinhold Bachler (Austria)

Baldur Preiml (Austria)

1972

Sapporo – XI  ZIO

Yukio Kassaya (Japonia)

Akitsugu Konno (Japonia)

Seiji Aochi (Japonia)

1976

Innsbruck – XII ZIO

Hans-Georg Aschenbach (NRD)

Jochen Danneberg (NRD)

Karl Schnabl (Austria)

1980

Lake Placid – XIII ZIO

Anton Innauer (Austria)

Manfred Deckert (NRD) i Hirokazu Yagi (Japonia)

-

1984

Sarajewo – XIV ZIO

Jens Weissflog (NRD)

Matti Nykaenen (Finlandia)

Jari Puikkonen  (Finlandia)

1988

Calgary - XV ZIO

Matti Nykaenen (Finlandia)

Pavel Ploc (Czechos這wacja)

Jiri Malec (Czechos這wacja)

1992

Albertville – XVI ZIO

Ernst Vettori (Austria)

Martin Hoellwarth (Austria)

Toni Nieminen (Finlandia)

1994

Lillehammer – XVII ZIO

Espen Bredesen (Norwegia)

Lasse Ottesen (Norwegia)

Dieter Thoma (Niemcy)

1998

Nagano – XVIII ZIO

Jani Soininen (Finlandia)

Kazuyoshi Funaki (Japonia)

Andreas Widhoelzl (Austria)

2002

Salt Lake City _ XIX ZIO

Simon Amman (Szwajcaria)

Sven Hannawald (Niemcy)

Adam Ma造sz (POLSKA)

 

Opr. Wojciech Szatkowski

© Copyright by Wojciech Szatkowski

 

Strona g堯wna